دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٩١ - ٤٣ طهارت لباس ساخته و بافته دست زردشتى(ح ٦٩١/ ٤)

٤٣. طهارت لباس ساخته و بافته دست زردشتى (ح ٦٩١/ ٤)

اين توقيع كه جواز نماز گزاردن در لباس ساخته و بافته دستِ كافر را مى‌رساند، از چند جهت در فقه مورد توجّه قرار گرفته است: يكى در شاهد گرفتن براى بحث پُردامنه طهارت اهل كتاب- تا جايى كه برخى آن را در رديف ادلّه موافقان طهارت آنان، برشمرده‌اند،[١] ديگرى در قرينه‌سازى براى شناخت معناى برخى احاديث ديگر، يكى در لباس نمازگزار، و نيز در به كار بردن ظروف كافران.

در باره حكم نماز با لباس ساخته دست كافران يا لباس مورد استفاده آنان، احاديث متعدّدى وارد شده كه محتواى برخى، همانند اين توقيع است و برخى نيز از آن باز داشته‌اند. ظاهر نهى در برخى از اين احاديث، نشان دهنده حرمت است و حتّى برخى قائل به منع از نماز در لباس ساخته كافر شده‌اند؛[٢] امّا نوع فقها، اين احاديث را به قرينه احاديث ديگر، حمل بر كراهت كرده‌اند و حكم را شامل مسلمانى كه متّهم به عدم پرهيز از نجاسات است نيز دانسته‌اند، يا استحباب را در ترك آن ديده‌اند.[٣]

در جمع ميان اين احاديث، برخى به اين توقيع استناد كرده‌اند.[٤] مشابه اين استناد در جمع ميان دو دسته احاديث كه يكى استفاده از ظروف كافران را منع مى‌كند و ديگرى جايز مى‌شمارد، صورت گرفته است.[٥] همچنين برخى در استدلال بر قاعده طهارت، به اين توقيع، استناد كرده‌اند.[٦]

[١]. ر. ك: مصباح الفقيه: ج ٧ ص ٢٤٩، بحوث فى شرح العروة الوثقى: ج ٣ ص ٢٤٩، موسوعة الإمام الخوئى: ج ٣ ص ٥١، تفصيل الشريعة( النجاسات و أحكامها): ص ٢٣٠.

[٢]. المبسوط: ج ١ ص ٨٤، السرائر: ج ١ ص ٢٦٩.

[٣]. مفتاح الكرامة: ج ٦ ص ١٠٥- ١٠٧.

[٤]. از جمله، ر. ك: مستند الشيعة: ج ٤ ص ٣٩١.

[٥]. ر. ك: مصباح الهدى: ج ٢ ص ٤٣٩.

[٦]. ينابيع الأحكام: ج ١ ص ٤٦٧.