سپر، آلتى فلزى و مدوّر است كه به هنگام حمله دشمن، آن را محافظ اعضاى بدن قرار مى‌دهند. [١] گاهى نيز «سپر» به معناى استعارى و كنايى به كار مى‌رود كه در اين مدخل، همين معنا نيز لحاظ شده و از واژه‌ «جُنّة» استفاده گرديده است.

سپر منافقان‌

١. سوگند، سپر منافقان در پنهان نگه‌داشتن نفاق‌شان:

اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ... [٢]

مجادله (٥٨) ١٦

اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ....

منافقون (٦٣) ٢

٢. پنهان شدن منافقان در زير سپر سوگند، به جهت منحرف كردن مردم از راه خدا:

اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ....

مجادله (٥٨) ١٦

اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ....

منافقون (٦٣) ٢

٣. پنهان شدن منافقان در زير سپر سوگند، به جهت بازداشتن مردم از راه خدا، موجب عذاب خواركننده براى آنان:

اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ فَلَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ.

مجادله (٥٨) ١٦

٤. زشتى عمل منافقان در پنهان شدن در زير سپر سوگند، به جهت انحراف مردم از راه خدا:

اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ إِنَّهُمْ ساءَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ.

منافقون (٦٣) ٢

نقش سپر

٥. سپر، داراى نقشى مهم در ميدان جهاد و دفاع:

لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَيِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْمِيزانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ وَ أَنْزَلْنَا الْحَدِيدَ فِيهِ بَأْسٌ شَدِيدٌ وَ مَنافِعُ لِلنَّاسِ وَ لِيَعْلَمَ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ وَ رُسُلَهُ بِالْغَيْبِ إِنَّ اللَّهَ قَوِيٌّ عَزِيزٌ. [٣]

حديد (٥٧) ٢٥

[١] . لغت‌نامه، ج ٨، ص ١١٨٣٦، «سپر»

[٢] . «جُّنّة» به معناى سپر است (مفردات، ص ٢٠٣، «جن») و در اينجا از باب استعاره به‌كار رفته است. (الميزان، ج ١٩، ص ٢٧٩)

[٣] . بنا بر اينكه مقصود از «و أنزلنا الحديد فيه بأس شديد» شمشير و سپر باشد. (مجمع‌البيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٣٦٣)