فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٤ - ادله مصنف(ره) بر اشتراك وجود

زوال اعتقاد به واجب بودن اعتقاد بموجوديّت هم زائل گردد در حاليكه اينطور

نيست.

قوله: و الثّالث انّه ليس اعتقاده: ضمير در « انّه » بمعناى « شأن » مى‌باشد.

قوله: كالجوهريّة: مقصود از جوهريّت آنستكه شيئ در تقوّم و وجود نياز به‌

موضوع و محلّ نداشته باشد و نفس اينمعنا موجب تعيّن و تشخّص اين شيئ شده و

آنرا از عرض ممتاز مى‌كند.

قوله: او العرضيّة: منظور از عرضيّت آنستكه شيئ در تقوّم و وجود خارجى‌

محتاج بمحلّ و موضوع باشد و اين امر سبب امتياز و تعيّن آن از جوهر مى‌گردد.

قوله: و هو كلفظ الخصوصيّة: ضمير « هو » به تعيّن راجع است.

مقصود اينست كه لفظ « تعيّن » همان لفظ « خصوصيّت » است كه‌

صاحب حكمة العين آنرا استعمال مى‌نمايد.

قوله: صاحب حكمة العين: يعنى كاتبى قزوينى.

قوله: و الّا لزال اعتقاد الوجود الخ: تقدير اين عبارت چنين است:

و ان ارتفع اعتقاد الوجود حين ارتفاع التّعيّن لزال اعتقاد الوجود بزوال‌

اعتقاد الخصوصيّة.

قوله: اعتقاده امتنع: ضمير در « اعتقاده » به تعيّن عود مى‌كند.

قوله: تقريره: يعنى تقرير دليل ثالث.

قوله: افمنا الدّليل على انّ العالم الخ: مثلا قياسى باين شكل تشكيل داديم:

العالم حادث و كلّ حادث لا بدّ له من محدث، فالعالم له محدث.

يا گفتيم:

العالم مؤلّف و مركّب و كلّ مؤلّف و مركّب لا بدّ له من مؤلّف و مركّب،

فالعالم له مركّب.

قوله: فى انّه واجب او جوهر او عرض: ضمير در « انّه » به مؤثّر راجع است.

قوله: فى الاعتقاد المذكور: مقصود اعتقاد و يقين بوجود مؤثّر است.

قوله: اعتقدنا انّه واجب: ضمير در « انّه » به مؤثّر راجع است.