فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٨ - عدم احتياج وجود به تعريف و شرح الاسم بودن تعاريف
مرحوم مصنّف در قبال اين سؤال مىفرمايد:
منظور ايشان از اين تعاريف بيان حقيقت وجود نبوده بلكه اسم و لفظ
وجود را شرح دادهاند از اينرو تمام اين تفاسير از قبيل شرح الاسم و السّعد انة نبت
مىباشد.
شرح عربى: اى مطلب ما الشّارحة و هو ما يقال بالفارسيّة پاسخ پرسش نخستين.
قال الشّيخ الرّئيس فى النّجاة:
انّ الوجود لا يمكن ان يشر بغير الاسم، لانّه مبدء اوّل لكلّ شرح،
فلا شرح له، بل صورته تقوم فى النّفس بلا توسّط شيئ.
ترجمه: مقصود از شرح اسم، مطلب ماء شارحه است و منظور از مطلب ماء شارحه
همان است كه در فارسى پاسخ پرسش نخستين گويند:
شيخ الرّئيس ابو على سينا در كتاب نجاة مىفرمايد:
وجود را بغير اسم نمىتوان شرح و تعريف نمود زيرا وجود مبدء براى هر
شرحى و اصل براى هر تفسيرى است، پس شرحى برايش تصوير نشود بلكه
صورت آن بدون وساطت چيز ديگر در نفس قائم مىباشد.
شرح فارسى:
توضيح
عدم احتياج وجود به تعريف و شرح الاسم بودن تعاريف
مصنّف (ره) گويد:
تمام تعاريفى كه براى وجود شده است چنانچه پارهاى از آنها در شرح
قبلى ذكر شد همه از قبيل شرح الاسم مىباشند.
و مراد از شرح الاسم مطلب ماء شارحه است.
و ماء شارحه عبارتست از اوّلين سؤالى كه از « شيئ » مىشود و پاسخ و