پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٠٨ - شرح و تفسير بهترين شهرها
شرح و تفسير بهترين شهرها
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه به نكته مهمى براى پيشرفت انسان اشاره مىكند و مىفرمايد: «هيچ شهرى براى تو سزاوارتر از شهر ديگر نيست؛ بهترين شهرها شهرى است كه تو را پذيرا شود (و وسيله آرامش و پيشرفت تو را فراهم كند)»؛
(لَيْسَ بَلَدٌ بِأَحَقَّ بِكَ مِنْ بَلَدٍ. خَيْرُ الْبِلَادِ مَا حَمَلَكَ)
. اشاره به اينكه گرچه حب وطن يك ميل باطنى عميق است و در احاديث اسلامى بر آن تأكيد شده ولى بسيار مىشود كه ماندن در وطن باعث عقبماندگى و ذلت است در اينگونه موارد انسان بايد شجاعت به خرج دهد و از وطن خويش بهجاى ديگر مهاجرت كند؛ جايى كه در آن اسباب پيشرفت و ترقى و آرامش خاطر او فراهم است و تعصب كور و كر به وطن در اينگونه موارد نه منطقى است و نه كمكى به زندگى انسان مىكند.
بعضى از شارحان نهجالبلاغه چنين پنداشتهاند كه در اينجا دو مكتب در مقابل هم قرار دارند؛ مكتبى كه مىگويد در وطن خويش زندگى كن. همانگونه كه مادر و قابله تو كه تو را متولد مىكنند بر تو حق دارند، شهرى كه در آنجا متولد شدى نيز بهمنزله مادر توست بايد همواره در كنار آن بمانى.
و مكتب ديگرى كه مىگويد: عشق به وطن يك عشق كاذب و بيهوده است؛ هرجا بهتر مىتوانى زندگى كنى به آنجا برو.