پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٠٩ - ٤٧٦ لِزِيَادِ ابْنِ أَبِيهِ وَ قَدِ اسْتَخْلَفَهُ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْعَبَّاسِ عَلَى فَارِسَ وَ أَعْمَالِهَا فِى كَلامٍ طَوِيلٍ كَانَ بَيْنَهُمَا نَهَاهُ فِيهِ عَنْ تَقَدُّمِ الْخَرَاجِ اسْتَعْمِلِ الْعَدْلَ، وَاحْذَرِ الْعَسْفَ وَ الْحَيْفَ، فَإِنَّ الْعَسْفَ يَعُودُ بِالْجَلَاءِ، وَالْحَيْفَ يَدْعُو إِلَى السَّيْفِ

٤٧٦ لِزِيَادِ ابْنِ أَبِيهِ وَ قَدِ اسْتَخْلَفَهُ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْعَبَّاسِ عَلَى فَارِسَ وَ أَعْمَالِهَا فِى كَلامٍ طَوِيلٍ كَانَ بَيْنَهُمَا نَهَاهُ فِيهِ عَنْ تَقَدُّمِ الْخَرَاجِ: اسْتَعْمِلِ الْعَدْلَ، وَاحْذَرِ الْعَسْفَ وَ الْحَيْفَ، فَإِنَّ الْعَسْفَ يَعُودُ بِالْجَلَاءِ، وَالْحَيْفَ يَدْعُو إِلَى السَّيْفِ.

امام عليه السلام‌ اين سخن را به زياد بن ابيه هنگامى كه او را جانشين عبداللَّه بن عباس در منطقه فارس كرد در ضمن يك سخن طولانى فرمود و او را از گرفتن خراج و ماليات قبل از زمان به‌دست آمدن محصول نهى‌ فرمود.

عدالت را پيشه‌كن واز خشونت وسختگيرى وستمگرى بپرهيز زيرا سختگيرى‌سبب فرارمردم از منطقه مى‌شود وظلم‌وستم، مردم را به‌شورش مسلحانه دعوت مى‌كند. [١]

[١]. سند گفتار حكيمانه:

مرحوم خطيب مى‌گويد: اين سخن را آمدى در غررالحكم در حرف الف با تفاوتى آورده و اين تفاوت نشان مى‌دهد كه از منبعى غير از نهج‌البلاغه گرفته است. (مصادر نهج‌البلاغه، ج ٤، ص ٣٢٠).

اضافه مى‌كنيم كه فتال نيشابورى (از علماى قرن پنجم هجرى) در كتاب روضة الواعظين اين كلام حكيمانه را در ضمن كلام مشروح‌ترى از اميرمؤمنان على عليه السلام آورده و كاملًا روشن است كه آن را منبع ديگرى غير از نهج‌البلاغه گرفته است.