پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٨٠ - شرح و تفسير معرف كريمان
شرح و تفسير معرف كريمان
اين گفتار حكيمانه در منابع مختلف نهجالبلاغه به دو صورت نقل شده است:
همان صورتى كه در عبارت بالا آمده و «عُرِفَتْ» از ماده «معرفت» ذكر شده و مفهوم كلام امام عليه السلام اين است: «شايستهترين مردم به كَرَم كسى است كه معرف كريمان باشد»؛
(أَوْلَى الَّناسِ بِالْكَرَمِ مَنْ عُرِفَتْ بِهِ الْكِرَامُ)
. «كَرَم» در اصل به معناى شرافت است و به شخصى كه داراى صفات برجسته باشد كريم گفته مىشود و به گفته راغب در مفردات، هرگاه كَرَم به عنوان صفت خداوند بهكار رود و گفته شود: خداوند كريم است، يعنى داراى انواع بخششها دربرابر بندگان خويش است و هنگامى كه آن را به عنوان وصفى براى انسان ذكر كنند به معناى دارا بودن صفات برجسته انسانى و شرافت و شخصيت است.
و در گفتار حكيمانه مورد بحث به همين معنا آمده و اشاره به افراد صاحب فضيلت و باشخصيت است. به اشياء نفيس نيز كريم گفته مىشود و سنگهاى قيمتى را «حجر كريم» مىگويند.
اشاره به اينكه وقتى كسى اشخاص كريم و باشخصيت و بزرگوار را معرفى مىكند مفهومش اين است كه او اين اشخاص را دوست مىدارد و كَرَم و كرامت را ارزش مىشمرد اگر چنين است خودش از همه بيشتر بايد به اين موضوع اهميت بدهد.