پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٩٣ - ٤٣٩ الزُّهْدُ كُلُّهُ بَيْنَ كَلِمَتَيْنِ مِنَ الْقُرْآنِ قَالَ اللَّهُ سُبْحَانَهُ «لِكَيْلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَكُمْ، وَ لَاتَفْرَحُوا بِمَا آتَاكُمْ» وَ مَنْ لَمْ يَأْسَ عَلَى الْمَاضِي، وَ لَمْ يَفْرَحْ بِالْآتِي فَقَدْ أَخَذَ الزُّهْدَ بِطَرَفَيْهِ
٤٣٩ الزُّهْدُ كُلُّهُ بَيْنَ كَلِمَتَيْنِ مِنَ الْقُرْآنِ: قَالَ اللَّهُ سُبْحَانَهُ: «لِكَيْلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَكُمْ، وَ لَاتَفْرَحُوا بِمَا آتَاكُمْ» وَ مَنْ لَمْ يَأْسَ عَلَى الْمَاضِي، وَ لَمْ يَفْرَحْ بِالْآتِي فَقَدْ أَخَذَ الزُّهْدَ بِطَرَفَيْهِ.
امام عليه السلام فرمود:
تمام زهد در دو جمله از قرآن مجيد آمده است. خداوند سبحان مىفرمايد: «تا بر گذشته تأسف مخوريد و به آنچه در دست داريد دلبسته و شادمان نباشيد».
بنابراين آنكس كه بر گذشته تأسف نمىخورد و به آينده (و آنچه در دست دارد) دلبستگى ندارد هر دو طرف زهد (از آغاز تا پايان آن) را در اختيار گرفته است. [١]
[١]. سند گفتار حكيمانه:
مرحوم خطيب در ذيل اين كلام شريف مىگويد: زمخشرى (متوفاى ٥٣٨) آن را در كتاب خود به نام ربيعالابرار در باب الخير و الصلاح آورده و همين كلام نورانى از امام سجاد و امام صادق عليهما السلام نيز نقل شده است. (مصادر نهجالبلاغه، ج ٤، ص ٣٠٥).
اضافه مىكنيم: مرحوم طبرسى در مشكاة الانوار اين گفتار حكيمانه را با اضافاتى در قبل و بعد از آن نقل كرده كه نشان مىدهد منبع ديگرى غير از نهجالبلاغه در دست داشته است. (مشكاة الانوار، ص ٢٠٧) و سبط بن جوزى در تذكرة الخواص تنها بخشى از اين كلام حكيمانه را آورده كه نشان مىدهد او نيز منبع ديگرى در اختيار داشته است. (تذكرة الخواص، ص ١٢٧).