پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٥٢ - شرح و تفسير حقوق متقابل پدر و فرزند

نامگذارى ممكن است در نظر بعضى، امر ساده‌اى باشد در حالى كه چنين نيست. نام، چيزى است كه هر روز بارها انسان با آن مخاطب مى‌شود و طبعاً اثر تلقينى دارد. اگر به فرض، پدر نام «ظالم» بر پسر بگذارد و هر روز او را به اين نام خطاب كنند اگر روح ستمگرى بر او غالب شود جاى تعجب نيست.

و به عكس اگر نام محسن و حسن يا حسين بر او نهند و همواره آن را در خطابات تكرار كنند حقيقت نيكوكارى به‌تدريج در او راسخ مى‌شود.

همچنين نام عبداللَّه و عبدالرحيم و عبدالرحمان كه همگى حكايت از عبوديت انسان در برابر خدا دارد.

در روايات اسلامى نيز درباره نامگذارى دقت زيادى شده است حتى در روايتى داريم كه اگر نام زشتى بر انسان‌ها و يا حتى شهرها گذاشته شده آن را تغيير دهيد:

«كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله يغَيرُ الأَسْمَاءَ الْقَبِيحَةَ فِى الرِّجَالِ وَ الْبُلْدَانِ‌

؛ پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله اسماء زشتى را كه بر مردان و شهرها گذاشته بودند تغيير مى‌داد» [١] و به يقين كار پيغمبر صلى الله عليه و آله براى ما الگو و اسوه است.

حتى از روايات استفاده مى‌شود كه براى فرزندان قبل از تولد اسم انتخاب شود و از اميرمؤمنان عليه السلام روايت شده كه فرمود:

«سَمُّوا أَوْلَادَكُمْ فَإِنْ لَمْ تَدْرُوا أَ ذَكَرٌ أَوْ أُنْثَى فَسَمُّوهُمْ بِالأَسْمَاءِ الَّتِى تَكُونُ لِلذَّكَرِ وَ الْأُنْثَى فَإِنَّ أَسْقَاطَكُمْ إِذَا لَقُوكُمْ فِى الْقِيامَةِ وَ لَمْ تُسَمُّوهُمْ يقُولُ السِّقْطُ لِأَبِيهِ أَلَّا سَمَّيتَنِى وَ قَدْ سَمَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله مُحَسِّناً قَبْلَ أَنْ يولَدَ

؛ براى فرزندانتان نام انتخاب كنيد (حتى پيش از تولد) و اگر نمى‌دانيد پسر است يا دختر براى آن‌ها نام‌هايى انتخاب كنيد كه هم مى‌توان آن‌ها را بر پسر گذاشت و هم دختر زيرا فرزندانى از شما كه سقط مى‌شوند هنگامى كه روز قيامت با شما ملاقات مى‌كنند و نامى براى آن‌ها انتخاب نكرده‌ايد به پدرش مى‌گويد: چرا نامى بر من نگذاشتى در حالى كه رسول خدا صلى الله عليه و آله نام محسن را

[١]. بحارالانوار، ج ١٠١، ص ١٢٧، ح ٤.