آنچه را كه در دل‌هاى شما است يا نهان سازيد آن را، خدا شما را به آن محاسبه مى‌كند؛ پس مى‌آمرزد هر كه را كه خواهد، و عذاب مى‌كند هر كه را كه خواهد». و حضرت فرمود: «اين، آن چيزى است كه خداى عز و جل بر دل واجب ساخته از اقرار و معرفت، و همين عملِ آن است، و آن سَرِ ايمان است. و خدا گفتار را بر زبان واجب گردانيده، و آنكه تعبير و بيان كند از دل، به آنچه بر آن بسته شده و اعتقاد نموده و به آن اقرار كرده. خداى- تبارك اسمه- فرموده است:

«وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً»[١]؛ يعنى: «و بگوييد از براى مردمان گفتار نيكو و ايشان را به راه راست دلالت نماييد». و فرموده: «قُولُوا آمَنَّا بِالَّذِي أُنْزِلَ إِلَيْنا وَ أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ وَ إِلهُنا وَ إِلهُكُمْ واحِدٌ وَ نَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ»[٢]؛ يعنى: «بگوييد كه ايمان آورديم به خدا، و آنچه فرو فرستاده شده است به سوى ما، و آنچه فرو فرستاده شده است به سوى شما. و خداى ما و خداى شما يكى است. و ما از براى او گردن نهندگانيم». و چنين آيه‌اى در قرآن نيست. و در سوره عنكبوت است كه: «وَ قُولُوا آمَنَّا بِالَّذِي أُنْزِلَ إِلَيْنا وَ أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ» تا آخر آيه. يعنى: «و بگوييد كه ايمان آورديم به آن چيزى كه فرو فرستاده شده است به سوى ما، و فرو فرستاده شده است به سوى شما». تا آخر آنچه مذكور شد. و حضرت فرمود: «اين، آن چيزى است كه خدا بر زبان واجب گردانيده، و همين عملِ او است.

و بر گوش واجب گردانيده كه دورى گزيند از داشتن خويش، به آنچه خدا آن را حرام گردانيده، و آنكه اعراض كند از آنچه او را حلال نيست، از آنچه خداى عز و جل از آن نهى فرموده است، و از ميل دادن خويش به سوى آنچه خداى عز و جل را به خشم مى‌آورد. و در اين باب فرموده: «وَ قَدْ نَزَّلَ عَلَيْكُمْ فِي الْكِتابِ أَنْ إِذا سَمِعْتُمْ آياتِ اللَّهِ يُكْفَرُ بِها وَ يُسْتَهْزَأُ بِها فَلا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ حَتَّى يَخُوضُوا فِي حَدِيثٍ غَيْرِهِ»[٣]؛ يعنى: «و به تحقيق كه خدا فرو فرستاده بر شما در كتاب خويش كه قرآن است- يعنى در سوره انعام‌از آن، آنكه چون بشنويد آيت‌هاى خدا را، در حالتى كه گرويده نشود به آنها و ريشخند شود به آنها، پس منشينيد با ايشان، تا آنكه فرو روند در سخنى غير از آن». بعد از آن، خداى عز و جل موضع فراموشى را استثنا فرموده و از اين حكم بيرون نموده و فرموده: «وَ إِمَّا يُنْسِيَنَّكَ الشَّيْطانُ فَلا تَقْعُدْ بَعْدَ الذِّكْرى‌ مَعَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ»[٤]؛ يعنى: «و اگر فراموش گرداند شيطان بر تو اعراض كردن از ايشان را، پس منشين بعد از ياد كردنت سخن خدا را، با گروه ستمكاران». و فرموده: «فَبَشِّرْ عِبادِ* الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ‌

[١]. بقره، ٨٣.

[٢]. عنكبوت، ٤٦.

[٣]. نساء، ١٤٠.

[٤]. انعام، ٦٨.