دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٨ - ١/ ١ سوء استفاده از عنوان«منجى موعود» در ساير اديان
بىترديد، عقيده به ظهور منجى، و بشارت به قيام امام مهدى عليه السلام در آخر الزمان، يكى از مفاهيم اصيل اسلامى است كه ريشه در كتاب و سنّت متواتر و قطعى دارد، و سوء استفاده از آن، نه تنها به معناى سستى اين عقيده و باور نيست، بلكه به عكس، نشانه روشنى بر اصالت آن شمرده مىشود؛ زيرا باطل، تا با حقْ آميخته نگردد، هوادار پيدا نمىكند. از اين رو، گمراهان، همواره از مفاهيم اصيل براى گمراه كردن ديگران استفاده مىكنند.
موضوع منجى و مهدويت نيز از اين اصل كلّى، مستثنا نيست و سوء استفاده از اين مفهوم ريشهدار، شبيه سوء استفاده از اصل نبوّت است، چنان كه مدّعيان دروغين نبوّت با بهرهگيرى از اين مفهوم اصيل، توانستهاند عدّهاى را گمراه كنند و آيينهاى جديدى را پديد آورند.
١/ ١. سوء استفاده از عنوان «منجى موعود» در ساير اديان
سوء استفاده از عنوان «منجى موعود»، به مسلمانان اختصاص ندارد؛ بلكه در ميان همه ملل بزرگ جهان و اديان برجسته، جارى و سارى بوده است و از ديرباز تا كنون، منشأ تحوّلات، مهاجرتها، قيامها و بيم و اميدها براى تغيير و تحوّل بوده و هست. شايد در تاريخ، بيش از همه، يهوديان و مسيحيان با اين آرمان و انديشه زيسته و چشم به آينده دوختهاند.[١]
در تاريخ اهل كتاب، ظهور منجىها يا وعده نزديكى ظهور آنها، حتّى تا اين اواخر، منشأ برخى جابهجايىهاى سياسى هم بوده است. براى مثال، وقتى در حوالى سال ١٨٨٢ م، ميان يهوديان شبه جزيره شايع شد كه مسيح در كوه سينا ظهور خواهد كرد، يكصد خانوار يهودى يمن و شبه جزيره عربستان را پشت سرگذاشتند
[١]. در اين باره، ر. ك: انتظار مسيحا در آيين يهود.