پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٤١ - بر اين خوان نعمت چه دشمن چه دوست؟
لذا در پايان آيه مىفرمايد: «بلكه آنها در سركشى و فرار از حقايق لجاجت دارند»: بَلْ لَجُّو فِى عُتُوٍّ وَ نُفُوْرٍ [١]
در پنجمين آيه روى نكته ديگرى در رابطه با مسأله ارزاق تكيه كرده؛ و تأكيد مىكند كه گستردگى و تنگى روزى به خواست خدا است. مىفرمايد: «آيا آنها نديدند كه خداوند روزى را براى هركس كه بخواهد گسترده يا تنگ مىسازد؟!» أوَلَمْ يَرَوا انَّ اللَّهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشاءُ وَ يَقْدِرُ
درست است كه كوشش و تلاش انسانها، و لياقتها و شايستگىها، در تحصيل روزى مؤثّر است. و درست است كه عالم، عالم اسباب است، و آنها كه تلاشگرند غالباً بهره بيشترى از روزىها دارند، و تنبلها بهره كمترى. ولى با اين حال استثنائات زيادى در برابر اين قاعده مىبينيم.
افراد بىدست و پائى را مشاهده مىكنيم كه ابواب روزى به روى آنها گشوده است؛ و به عكس افراد تلاشگر لايقى را مشاهده مىكنيم كه به هرجا رو مىكنند درها به رويشان بسته مىشود، و به گفته شاعر معروف عرب:
|
كَمْ عاقلٍ عاقلٍ اعْيَتْ مَذاهِبُهُ |
و جاهِلٍ جاهِلٍ تَلْقاهُ مَرْزُوقاً |