پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤١ - هدايت فطرى و غريزى در علم روز
يكى از دانشمندان مىگويد: وقتى مادران براى آرام كردن كودكان خود آنها را به آغوش مىكشند معمولًا در طرف چپ سينه قرار مىدهند، بىآنكه خودشان بدانند چه مىكنند؟ در اينجا سر كودك را مجاور قلب خويش قرار مىدهند، و او از شنيدن صداى ضربان قلب مادر آرام مىگيرد! زيرا اين صدائى است آشنا كه از دوران جنينى با آن خود گرفته و عادت كرده است. كمتر مادرى است كه اين نكته را بداند و به همين دليل كار او در اين زمينه صرفاً با يك الهام فطرى انجام مىگيرد.
٢- مسأله هدايت فطرى و غريزى در جهان حيوانات بسيار گستردهتر از انسان است؛ و امروز دانشمندان نمونههاى شگفتآورى از آن ارائه مىدهند.
در كتاب دريا ديار عجائب (نوشته: فرد دنياندلين) چنين آمده است:
«رفتار بعضى از ماهىها از اسرار طبيعت است كه هيچكس قادر به بيان علت آن نيست. ماهى قزلآلا دريا را ترك مىكند و به آب شيرين نهرهايى كه زندگى را در آن آغاز كرده باز مىگردد؛ در جهت مخالف جريان آب با كوشش تمام شنا مىكند، و از روى صخرهها مىجهد، و حتى از آبشارها بالا مىپرد! تعداد آنها گاهى آنقدر زياد است كه نهر را پر مىكند، اين ماهىها وقتى به محلّى كه در جستجويش بودند مىرسند تخمگذارى مىكنند و مىميرند!
اينكه چگونه اين ماهىها، نهرها يا رودخانههاى مناسب را مىيابند؟! از كار اختراع راديو و تلويزيون هم عجيبتر است. زيرا آنها نقشه ندارند، و ديد آنها زير آب زياد نيست، و كسى هم راه را به آنها نشان نمىدهد.» [١]
٣- در همان كتاب آمده است: «رفتار مار ماهىها از اين هم عجيبتر است.
مار ماهىهاى انگلستان وقتى به هشت سالگى مىرسند، آبگير يا نهرى را كه محل زندگى آنها است رها مىكنند، و مثل مار شبها روى علفهاى مرطوب مىخزند تا به كنار دريا مىرسند. سپس اقيانوس اطلس را با شنا طى مىكنند و به آبهاى نزديك برمودا مىروند؛ آنجا به زير آب فرو رفته تخم مىگذارند، و
[١]. دريا ديار عجائب، صفحه ١١٦.