پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦ - اين همه تفسير براى قرآن!

معلّمان اخلاق از بعد برنامه‌هاى بسيار مؤثّر تربيتى، و فقهاء و حقوقدانان از مسائل حقوقى و آيات الاحكام، و متكلّمان از معارف بلند قرآن در زمينه مبدأ و معاد، بحث و تفسير مى‌كنند. خلاصه: هركسى سوزد به نوعى در غم جانانه‌اى!

ما سراغ نداريم كسى كه قرآن را از تمام ابعاد ديده و تفسير كرده باشد؛ چرا كه تخصّص در تمام علوم و فنون براى هيچ انسانى ممكن نيست.

٢- قرآن همچون درياى بى‌كرانى است كه هريك از مفسّران به قسمتى از عمق آن مى‌رسند و گوهرهايى با خود مى‌آورند.

زمانى بود كه غوّاصان تنها در عمق بسيار كم درياهاى جهان به كاوش مرواريد و جواهرات مى‌پرداختند؛ ولى هر قدر تجهيزات براى فرو رفتن در درياها كامل‌تر شد آنها در عمق بيشترى گام نهادند و عوالم جديدى را كشف كردند و به جواهرات و معادن تازه‌اى دست يافتند.

همين گونه هر قدر سطح فكر و علوم و دانش‌هاى انسانى با گذشت زمان بالاتر رود، محقّقان و مفسّران آمادگى بيشترى براى غوص در ژرفاى كلام الهى پيدا مى‌كنند، و گوهرهاى تازه‌اى به دست مى‌آورند، و مى‌دانيم هرگز نقطه پايانى براى اين تلاش متصوّر نيست؛ زيرا كلام الهى همچون ذات پاك‌اش نامتناهى است!

اينها دليل تنوّع و كثرت تفسيرهااست.

٣- بعلاوه كشف حقايق هميشه در برخورد انديشه‌ها با يكديگر صورت مى‌گيرد، همانگونه كه جرقه‌ها از برخورد قطعات سنگ و فولاد بيرون مى‌جهد؛ بنابراين هرگز نبايد از تعدّد و كثرت كتب تفسير هراسى به خود راه داد؛ بلكه اين يك نقطه مهم قوّت است كه بايد همچنان ادامه يابد.

ما بعد از گام نهادن در تفسير موضوعى اين حقيقت را به خوبى لمس كرديم چرا كه هر قدر بيشتر با اين كتاب بزرگ آسمانى آشناتر مى‌شويم مى‌بينيم دريچه‌هاى تازه‌اى از معارف و كنوز حقايق قرآن بر ما كشف مى‌شود، حقايقى‌