پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧٣ - 1- پيدايش و فايده بادها

درياى شور مى‌ريزند و در آن پيشروى كرده، آب‌هاى شور را عقب مى‌زنند و تا مدت زيادى با آن مخلوط نمى‌شوند عملًا درياى آب شيرينى توليد مى‌كنند كه در موقع جزر و مد، سواحل زيادى را آبيارى كرده، و باغات و مزارع عظيمى را پرورش مى‌دهند.

فخررازى در تفسير خود اين دو درياى آب شور و شيرين را اشاره و تمثيلى براى مؤمنان و كافران مى‌شمارد. ولى دقت در لحن آيات نشان مى‌دهد كه ناظر بر اين معنى نيست؛ بلكه هدف بيان آيات و نشانه‌هاى الهى در پهنه آفرينش است.

در سومين آيه سخن از تسخير درياها براى انسان است‌ اللَّهُ الَذِّى سَخَّرَلَكُمْ الْبَحْرَ.

ولى از ميان بركات مختلف دريا، تنها روى مسأله كشتيرانى تكيه شده است؛ كه در آيات قبل نيز به آن اشاره شده بود.

در چهارمين آيه، كشتى‌هاى عظيمى را كه همچون كوه‌هاى متحرّك بر صفحه درياها ظاهر مى‌شوند از آيات و نشانه‌هاى خدا شمرده؛ و مى‌گويد: وَ مِنْ آياتِهِ الْجَوارِ فِى الْبَحْرِ كَاْلأَعْلامِ‌

راستى چه كسى اقيانوس‌ها را با اين وسعت و عمق و ويژگى‌ها آفريد؟ چه كسى به چوب و آهن اين خاصّيت را بخشيد كه بر صفحه آب ثابت بماند؟ و چه كسى به بادها دستور داده است كه به صورت منظّم بر صفحه درياها بوزند، و به انسان اجازه دهند تا از هر نقطه‌اى به نقطه ديگر كه مايل است برود، و ميليون‌ها ميليون ثروت و سرمايه را از طريق دريا جابجا كند؟

آيا اين نظام متقن و محكم، و همچنين نظامى كه بر نيروى بخار و برق حاكم است؛ دليل روشنى بر علم و حكمت پروردگار نيست؟

در اينجا قرآن مجيد كشتى‌هاى بزرگ را به‌ «اعْلام» تشبيه مى‌كند. «اعْلام»