پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١٦ - 1- اهمّيّت نور و ظلمت و فوائد شب و روز

توضيحات‌

١- اهمّيّت نور و ظلمت و فوائد شب و روز

در آيات فوق ديديم كه خداوند چگونه انسان‌ها را به مطالعه اين دو پديده به ظاهر ساده دعوت مى‌كند، و آنها را از آيات خودش مى‌شمرد؛ و به راستى هرچه در اين زمينه بيشتر بينديشيم به نكات تازه‌اى مى‌رسيم:

١- مى‌دانيم شب و روز در مناطق جهان كاملًا متفاوت است؛ در خط استواء در تمام دوران سال شب ١٢ ساعت و روز هم ١٢ ساعت است، ولى در منطقه قطبى در مدار ٩٠ درجه، تمام سال يك شب و يك روز بيش نيست كه هر كدام تقريباً شش ماه است!- البته اين گونه مناطق غالباً مسكونى نيست- و در بقيّه مناطق جهان مراحلى ميان اين دو را تشكيل مى‌دهد.

امّا عجب اينكه با اين همه تفاوت، تمام نقاط روى زمين در عرض سال به يك اندازه از نور آفتاب بهره مى‌برند؛ و اين نظامى است بسيار عادلانه!

٢- هميشه در تابستان‌ها طول روزها زيادتر، و در زمستان‌ها طول شب‌ها بيشتر است. يعنى دو پديده هم زمان دست به دست هم مى‌دهند: افزايش طول روزها، و تابش عمودى (يا متمايل به عمودى) آفتاب، و اين دو اثر يكديگر را تكميل مى‌كنند، و سبب رسيدن ميوه‌ها و دانه‌هاى نباتى و گرمى هوا مى‌شوند؛ و در زمستان نيز سبب سردى بيشتر و به خواب رفتن درختان و دانه‌ها مى‌شود و جالب اين كه در منطقه استوايى كه نور آفتاب كاملًا عمودى مى‌تابد روزها طولانى نمى‌شود، و الّا خطر گرمازدگى و سوختن گياهان وجود داشت.

٣- هميشه نور آفتاب سبب بيدارى و هوشيارى و جنب و جوش و حركت است؛ و به عكس تاريكى، سبب سكون و آرامش و خواب است. مخصوصاً در جهان حيوانات اين مطلب به خوبى ديده مى‌شود كه پرندگان با طلوع صبح بيدار شده و به صحرا مى‌روند، و با غروب آفتاب به لانه مى‌آيند و استراحت مى‌كنند. در روستاها كه غالب مردم زندگى سالم طبيعى دارند نيز برنامه همين‌