پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠٤ - در عالم حيوانات چه خبر است؟

سال براى شناخت آنها انجام شده، تنها از گوشه‌اى از زندگى آنها پرده برداشته؛ و مسلّماً در آينده هر روز اسرار تازه‌اى از زندگانى آنها كشف مى‌شود.

بعضى از دانشمندان تنها بيست سال از عمر خود را صرف مطالعه زندگى مورچگان كرده‌اند؛ و اگر با همين روش بخواهند زندگى همه انواع جانداران را مطالعه كنند معلوم نيست عمر تمام بشريت كافى براى شناخت همه اسرار آنها باشد.

قابل توجّه اينكه آنچه ما از آن سخن مى‌گوئيم موجودات زنده زمين است؛ در حالى كه از تعبير «فيهما» (در آسمان‌ها و زمين) استفاده مى‌شود كه جنبندگان زيادى در آسمان‌ها نيز وجود دارد كه مطلقاً از دسترس مطالعات دانشمندان ما بيرون است؛ و شايد روزى انسان‌ها با مسافرت‌هاى فضائى به موجودات زنده عجيب و غريب ديگرى در كرات ديگر دست يابند كه امروز حتى تصوّر كردن شكل و خصوصيات آنها براى ما ممكن نيست.

بعضى از مفسّران گفته‌اند: منظور از جنبندگان آسمان‌ها همان فرشتگان‌اند، در حالى كه كلمه‌ «دابّة» بر فرشته اطلاق نمى‌شود، و بعضى نيز به گمان اينكه در آسمان‌ها غير از فرشتگان موجود زنده‌اى نيست، توجيهات و تفسيرهاى ديگرى براى آيه ذكر كرده‌اند، در حالى كه امروز اين معنى براى ما روشن است كه موجودات زنده منحصر به كره زمين ما نيست، و به گفته دانشمندان ميليون‌ها ميليون كره در اين فضاى بيكران است كه قابل سكونت براى انواع جنبندگان و جانداران مى‌باشد.

همچنين قابل توجّه اينكه موجودات زنده تنها از نظر ساختمان و طرز زندگى و جنبه‌هاى مختلف حيات از آيات خدا نيست؛ بلكه از نظر فوائد گوناگون و بركات زيادى كه براى جهان انسانيت به ارمغان مى‌آورند نيز آيتى از آيات خدايند.

اگر مى‌فرمايد: اين آيات براى گروهى است كه اهل يقينند؛ اشاره به كسانى است كه آماده پذيرش حق و ايمان آوردن هستند نه افراد لجوج و متكبّر و