پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٨٥ - از كشور زنبوران عسل ديدن كنيم

مى‌توانند عسل گل مطلوب خود را خريدارى كنند. به اين ترتيب با الوان مختلف ديگرى از عسل، روبرو مى‌شويم كه در مفهوم گسترده و عام آيه ممكن است داخل باشد.

تعبير به‌ «شراب» (نوشيدنى) به خاطر آن است كه به گفته بعضى از مفسّران در لغت عرب، تعبير به‌ «اكل» (خوردن) در مورد عسل نمى‌كنند، و هميشه در مورد آن تعبير به شرب مى‌شود. (شايد به اين دليل كه عسل در آن مناطق رقيق‌تر است.) [١]

سرانجام به تأثير شفابخش عسل اشاره كرده؛ مى‌فرمايد: «در آن شفاى خاصى براى مردم است»: فِيْهِ شِفاءٌ لِلنّاسِ‌

تعبير به‌ «شفاءٌ» به صورت نكره، اشاره به اهمّيّت فوق‌العاده آن است، و چنانكه در توضيحات به خواست خدا خواهد آمد؛ عسل داراى بسيارى از خواص درمانى گل‌ها و گياهان روى زمين به طور زنده است، و دانشمندان براى آن، مخصوصاً در عصر ما، خواص زيادى گفته‌اند كه هم جنبه درمانى را شامل مى‌شود و هم پيشگيرى از بيمارى‌ها.

عسل در درمان بسيارى از بيمارى‌ها، تأثيرات شگفت‌انگيزى دارد و اين به خاطر انواع ويتامين‌ها و مواد حياتى موجود در آن است؛ به طورى كه مى‌توان گفت: عسل در خدمت درمان و بهداشت و زيبائى انسان‌ها است.

در پايان آيه اشاره به سه بخش گذشته، (مسأله خانه سازى زنبوران، برنامه جمع‌آورى شيره گل‌ها و ساختن عسل، و خواص درمانى آن) كرده مى‌فرمايد:

«در اينها نشانه بزرگى از عظمت خداوند است براى كسانى كه تفكر و انديشه مى‌كنند»: انَّ فى ذلِكَ لَايَةً لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُوْنَ‌

به اين ترتيب در تمام مراحل زندگى زنبوران عسل، و فرآورده محصول اين حشره باهوش سخت كوش، نشانه بلكه نشانه‌هاى علم و قدرت آفريدگار به چشم مى‌خورد كه اين چنين پديده‌هاى شگرفى را به وجود آورده است.

[١]. روح‌المعانى، جلد ١٤، صفحه ١٦٨.