پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٠ - شرح مفردات

٥- «و در زمين كوه‌هاى ثابت و پا برجايى قرار داديم تا آنها (انسان‌ها) در آرامش باشند، و در آن دره‌ها و راه‌هايى قرار داديم تا هدايت شوند.»

٦- «او در زمين كوه‌هايى قرارداد، و بركاتى در آن آفريد، و مواد غذائى مختلف آن را مقدر فرمود، اينها همه در چهار روز بود، درست به اندازه نياز تقاضا كنندگان!»

٧- «و در آن كوه‌هاى استوار و بلند قرار داديم، و آبى گوارا به شما نوشانديم.»

٨- «آيا كسى كه زمين را مستقر و آرام قرارداد، و در ميان آن نهرهايى روان ساخت، و براى زمين كوه‌هاى ثابت و پابرجا ايجاد كرد، و ميان دو دريا مانعى قرار داد (تا باهم مخلوط نشوند، و با اين حال) آيا معبودى با خدا است؟ نه، بلكه اكثر آنها نمى‌دانند (و جاهلند).»

٩- «خداوند از آنچه آفريده، سايه‌هايى براى شما قرار داده و از كوه‌ها پناهگاه‌هايى.»

١٠- «... و از كوه‌ها نيز (به لطف پروردگار) جاده‌هايى آفريده شده به رنگ سفيد و سرخ با الوان مختلف و (گاه) به رنگ كاملًا سياه!»

شرح مفردات‌

«جَبَل» (بر وزن عسل) به معنى كوه است. هرچند بعضى از ارباب لغت در تفسير آن گفته‌اند نقطه مقابل زمين‌هاى مسطّح است، و بعضى آن را به قسمت‌هاى مرتفع از زمين كه بلند و طولانى باشد تفسير كرده‌اند؛ و ظاهراً همه اين تعبيرات اشاره به يك معنى است.

البته گاهى اين واژه در معانى كنائى نيز به كار مى‌رود و به اشخاص پر مقاومت و بزرگ‌ «جبل» گفته مى‌شود، و «جِبلّى» به صفاتى گفته مى‌شود كه در طبيعت انسان ثابت است و نقل و انتقال نمى‌پذيرد؛ (مانند: كوه) و به گروه و