روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٧٢٩ - روزشمار جنگ چهارشنبه ٢٠ فروردین ١٣٥٩٢٣ جمادی الاولی ١٤٠٠ ٩ آوریل ١٩٨٠
ایران را با هم مخلوط نمی کنند؟ ما از اتحاد شوروی فقط به علت همبستگی فکری با نظام این کشور (یعنی سوسیالیسم) دفاع نمی کنیم، بلکه صحبت بر سر واقعیات تاریخی در زمینة استقلال، آزادی و ترقی میهن ما است که باید برای هرکس، با هر عقیده ای که داشته باشد، تنها به شرطی که موافق وجدان عملی قضاوت کند، معتبر باشد.[١]
ضمیمة اول روزشمار ٢٠/١/١٣٥٩: نمونه هایی از بازتاب وسیع برخوردهای ایران و امریکا در رسانه های جهان
خبرهای مربوط به برخوردهای ایران و امریکا بازتاب وسیعی در رسانه های جهان داشته است. از مندرجات امروز این رسانه ها نمونه هایی در این ضمیمه ذکر می شود؛ نمونه هایی که در هر کدام، از زاویه ای به مسئله نگاه شده است و در همان جنبه نکات شایان توجهی دارد.
تایمز چاپ انگلستان: برای کارتر هیچ راه روشنی برای رهایی گروگان ها وجود ندارد. رئیس جمهوری امریکا با یک دولت در ایران طرف نیست، بلکه با انقلابی رودرو است که هنوز سازمان کافی پیدا نکرده است. ایران تحت اختیار و فرمان یک فرد است و بس، و آن فرد آیت الله خمینی است که نه علاقه ای به دیپلماسی سنتی دارد و نه ترسی از تحریم اقتصادی. آیت الله خمینی فقط به یک هدف علاقه دارد و آن رهایی ایران از سلطة تحقیرآمیز خارجی و تأسیس یک کشور اسلامی واقعی است. در این اوضاع هرگونه واکنش از طرف امریکا به نفع مقامات ایران تمام خواهد شد. در حال حاضر احتمالاً بهترین امید آن است که مجلس آیندة ایران راه حلی برای رهایی گروگان ها پیدا کند که در آنِ واحد، آبروی ایران نیز با آزاد کردن گروگان ها حفظ شود.[٢]
روزنامة دیلی اکسپرس چاپ انگلستان: بریتانیا و سایر کشورهای غربی باید از امریکا پشتیبانی کنند. این موضوع به نفع همه کشورها است که امریکا در به ثبوت رسانیدن و دفاع از قوانین بین المللی پیروز شود؛ یعنی قوانینی که در نتیجة گروگان گیری در تهران زیر پا گذاشته شده است.[٣]
فایننشال تایمز چاپ انگلستان: قطع روابط دیپلماتیک میان امریکا و ایران، ژاپن را ناگزیر از آن کرده است که در زمینة شروع مجدد پروژة سه میلیارد دلاری پتروشیمی در بندر خمینی واقع در جنوب ایران، با احتیاط اقدام کند. این طرح تقریباً ٨٥ درصدش تکمیل شده است؛ اما بیش از یک سال است که راکد مانده است. این طرح بزرگ ترین سرمایه گذاری ژاپن در خاورمیانه محسوب می شود. برای گروه میستوئی و شرکای ایرانی آن (شرکت ملی پتروشیمی ایران)، این موضوع مهم است که کار در بندر خمینی دوباره آغاز شود و قبل از پایان سال ١٩٨١ خاتمه یابد؛ امّا شروع مجدد پروژه در عرض چند هفتة آینده، ممکن است اهانتی برای ایالات متحدة امریکا تلقی شود. دولت ژاپن پاییز سال گذشته موافقت کرد که در پروژة بندر خمینی مستقیماً دخالت کند.[٤]
ژون آفریک چاپ فرانسه: در ابتدا بعضی رهبران سیاسی ایران گروگان گیری را بهانه ای جهت رهایی از رقبا قرار می دادند. می توان گفت که آیت الله بهشتی رهبر حزب جمهوری اسلامی، صادق قطب زاده رئیس رادیو تلویزیون، و بنی صدر وزیر امور خارجه در آن موقع، برای کنار گذاشتن رئیس دولت وقت، مهدی بازرگان، به این بهانه که طرفدار امریکا است، از مسئلة گروگان ها بهره برداری کردند. سه هفته بعد، بنی صدر مجبور شد پست وزارت امور خارجه را به قطب زاده - که در آن هنگام وابسته به دانشجویان و آیت الله بهشتی بود - واگذار کند. حتی امروز نیز روحانیت محافظه کار سعی می کند آنها را مورد حمایت قرار دهد؛ برای این که بتواند قدرت بنی صدر را به تمسخر گیرد؛ ولی عامل حقیقی و محرک واقعی اشغالگران سفارت، کسی جز آیت الله خمینی "رهبر بزرگ" انقلاب ایران، نمی تواند باشد. مسئلة گروگان ها و آشتی ناپذیری دانشجویان، به امام این امکان را داده است که حوادث و هیجان انقلابی را همچنان حفظ کند. امام با دانشجویان در ارتباط دائم است؛ به این ترتیب که آیت الله خوئینی یکی از نزدیکانش، در "شورای مرکزی" دانشجویان مستقر است و پسرش احمد خمینی نیز در جایگاه یک رابط، وارد عمل می شود[٥]
[١] مأخذ ١٢٢.
[٢] مأخذ ٤، ص ٢٢، بخش فارسی رادیو لندن، ٢٠/١/١٣٥٩.
[٣] مأخذ ٤، ص ٢٢، بخش فارسی رادیو لندن، ٢٠/١/١٣٥٩.
[٤] اداره کل مطبوعات و رسانه های خارجی وزارت فرهنگ و ارشاد ملی، نشریة "بررسی روزانه مطبوعات جهان،" ١١/٢/١٣٥٩، ص ٣٥، فایننشال تایمز چاپ انگلستان، ٩ آوریل ١٩٨٠ (٢٠/١/١٣٥٩).
[٥] اداره کل مطبوعات و رسانه های خارجی وزارت ارشاد ملی، نشریه "بررسی روزانه مطبوعات جهان،" ٢١/١/١٣٥٩، ص ٥ و ٦ و ٧، مجله ژون آفریک چاپ فرانسه، ٩ آوریل ١٩٨٠ (٢٠/١/١٣٥٩).