خواست ما بود که مسئلة افغانستان به صورت صلح جویانه ای حل شود. وزیر امور خارجه افزود در مذاکراتش با سفیر شوروی، بر این مسئله تأکید شده است که دولت ایران بر این اصل اعتقاد کامل دارد که حل مسئلة افغانستان، بدون مذاکرات مستقیم و درست با انقلابیون افغانستان امکان پذیر نیست و بدون در نظر گرفتن حقوق حقة مردم این کشور، هیچ راه حلی ممکن نیست.

قطب زاده گفت: ما مشغول یافتن راه حلی برای این مسئله با اتحاد جماهیر شوروی هستیم. وی افزود: خواست دولت ایران در این مذاکرات بر سه اصل استوار است: ١. به رسمیت شناخته شدن حقوق مردم افغانستان و حق حاکمیت این کشور و تضمین آن. ٢. احترام به خواست های منطقی مردم افغانستان که به هر نوع حکومتی که مایلند برسند. ٣. عدم مداخلة دولت های خارجی در امور داخلی این کشور.[١]

١٥١

بیش از ده روز از شکست مذاکرات ایران و شوروی دربارة قیمت گاز ایران می گذرد. در این مذاکرات، شوروی درخواست ایران را مبنی برافزایش قیمت گاز به میزان ٤٠درصد رد کرد. در این حال و نیز بعد از درگیری های تبلیغاتی رسانه های ایران که شوروی را به غارت منابع طبیعی و ملی افغانستان و خرید گاز از این کشور به قیمتی معادل نصف بهای معمول آن در بازارهای جهانی، متهم کردند،[٢] امروز خبرگزاری تاس یک گزارش تفسیری از شکست مذاکرات مزبور، به شرح زیر ارائه داد:

«ایستگاه رادیویی صدای جمهوری اسلامی ایران، تفسیری پخش کرد که در آن ادعا شده است صادرات گاز طبیعی از افغانستان به اتحاد شوروی، امسال در مقایسه با سال های گذشته ٣٠ برابر افزایش خواهد یافت و نیز دولت افغانستان آماده می شود که آن را نصف قیمت موجود در بازار جهانی به شوروی عرضه کند. طبق گزارش وزارت تجارت خارجی اتحاد شوروی، اظهارات رادیو تهران واقعیت ندارد. انتظار نمی رود امسال در صادرات گاز افغانستان به اتحاد شوروی تغییر فاحشی داده شود. این صادرات در سطح مشابه در چندین سال گذشته، یعنی در حدود ٢ الی ٤/٢ میلیارد متر مکعب باقی خواهد ماند. در این معامله قیمت ها کم تر از حدی که شوروی گاز طبیعی خود را به خارج می فروشد، نخواهد بود. به همین دلیل است که اظهارات رادیو تهران در این زمینه که مدعی شده است اتحاد شوروی به منظور فشار آوردن به ایران جهت مجبور کردن این کشور به ارزان تر فروختن گاز خود، به خرید گاز افغانستان متوسل شده است، با حقیقت مطابقت ندارد.

در ارتباط با این موضوع باید موضع طرف مذاکره کننده در مورد معاملة گاز با ایران از سوی شوروی را به دنبال گفت وگوهای تهران خاطر نشان کرد. نیکلای اوسیپف معاون وزیر تجارت خارجی اتحاد شوروی گفت در این مذاکرات هیئت نمایندگی شوروی اصولی عادلانه و

[١] مأخذ ٧١، ص ١٢، تهران - خبرگزاری پارس.

[٢] خبرگزاری پارس، نشریه "گزارش های ویژه"، شماره ٩، ١٠/١/١٣٥٩، بخش عربی رادیو کلن، ٩/١/١٣٥٩، ص ١٢.