روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ١٤٠ - روزشمار جنگ دوشنبه ٤ فروردین ١٣٥٩٧ جمادی الاولی ١٤٠٠٢٤ مارس ١٩٨٠
آورد، دستاوردهایی می داند که نمی توان آنها را از دست داد. اگر رژیم ایران با سیاست های شاه مخالف است، باید سه جزیرة واقع در خلیج(فارس) را به صاحبان عرب آن بازگرداند. طارق عزیز افزود: اگر ایران این کار را انجام دهد و مداخله در امور داخلی اعراب را متوقف سازد، آن گاه می تواند دوستی و همکاری را از جانب ما به دست آورد[١]
امروز همچنین رضا عبدالعزیز حسین، کفیل وزارت خارجة کویت، پس از اجلاس کابینة این کشور اعلام کرد که وی علی شمس اردکانی سفیر ایران در کویت را احضار کرده است تا با او دربارة اظهارات منسوب به بنی صدر مذاکره کند.[٢]
در این باره، در بخش عربی رادیو قاهره تفسیری پخش شد که در آن آمده است: سه جزیرة تنب ها و ابوموسی دارای مساحت ناچیزی هستند؛ لیکن این جزایر هرچه باشند، در اوایل دهة هفتم قرن بیستم، نیروهای ایرانی آنها را اشغال کردند و از کشورهای خلیج(فارس) جدا شدند. پس از سقوط رژیم شاه در ایران، این کشور همچنان روی ادامة این اشغال پافشاری دارد. این واقعیت نشان می دهد که رژیم جدید ایران، حقایق و اصالت تاریخی عربی بودن این جزایر را زیر پا می گذارد. ... تمام تاریخ دانان می دانند که جزایر مورد بحث، پیش از این که بریتانیا به منطقه بیاید، به دولت های کوچک منطقه به ویژه شارجه و رأس الخیمه وابسته بودند؛ چون در بین دولت های منطقه، به سواحل دو جزیره نزدیک تر می باشند.
در ادامة تفسیر رادیو قاهره، موارد ذیل "عوامل ادامة اشغال" سه جزیره دانسته شده اند: ١- این جزایر به صورت مراکز حساس دیده بانی مدخل شرقی خلیج، از اهمیت زیادی برخوردار هستند. ٢- ایران می کوشد از طریق ادامة اشغال این منطقة خلیج از امنیت برخوردار باشد. ٣- ایران می تواند بر رفت و آمدهای میان خلیج و اقیانوس هند، تسلط کامل داشته باشد. ٤- هدف های اقتصادی که مهم ترین آنها عبارت است از تأمین راه های صدور نفت ایران به بازارهای جهانی. ٥- ترس ایران از این که ممکن است امریکا بر ضدّ آن، دست به اقدامات گستردة تحریم اقتصادی بزند و اگر این جزایر را از دست بدهد، در واقع شریان حیاتی خود را با خطر مواجه خواهد ساخت.
در پایان تفسیر، ارتباط مسئلة مزبور با منافع و سیاست های امریکا در خلیج فارس، به این نحو ترسیم شده است: به هر حال پافشاری ایران در زمینة ادامة اشغال این جزایر، خود موجب تشدید بحران روابط میان این کشور و امریکا شده است؛ زیرا ایران می ترسد که ایالات متحدة امریکا آنها را تحت سلطة خود درآورد؛ به ویژه این که امریکا با بعضی از کشورهای منطقه قراردادهای نظامی بسته است تا منافع خود را حفظ کند. مسئلة دیگری که مطرح است، پیش بینی برای حفظ برتری قدرت رزمی امریکا در منطقه در مقابل نیروهای شوروی است که با ارزیابی های وزارت دفاع امریکا در این خصوص، صورت می گیرد[٣]
[١] مأخذ ٥، ص ٣، بیروت - رویتر، ٤/١/١٣٥٩.
[٢] مأخذ ٥، ص ٣، کویت - آسوشیتدپرس.
[٣] مأخذ ١، ص ١٠ و ١١، بخش عربی رادیوقاهره.