روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥١٥ - روز شمار جنگ شنبه ١٦ فروردین ١٣٥٩١٩ جمادی الاولی ١٤٠٠ ٥ آوریل ١٩٨٠
آیا سایر اعضای اوپک از رهبران ایران تبعیت خواهند کرد؟ عراق که قیمت هر بشکه نفت آن ٢٨ دلار بود، برای سه ماهة دوم سال، افزایشی برابر با ٤ دلار در هر بشکه تقاضا کرده است. کویت در قرارداد جدید خود با بریتیش پترولیوم، نه فقط میزان تحویل نفت خود را از روزی ٤٥٠ هزار بشکه به ١٥٠ هزار بشکه کاهش داد، حق پذیره ای را نیز برابر ٥/٥ دلار برای هر بشکه - که نصف این قرارداد است - تحمیل کرد و الجزایر بالاخره مجبور شد از نمونة قیمت ایران تبعیت کند.
این مسئله هماهنگی قیمت ها، هفتة گذشته طی جلسه ای با شرکت وزرای نفت الجزایر، ایران و لیبی در الجزایر، پیشنهاد شد. به نظر می رسد بحث اصلی اعضای "سرسخت" اوپک، همین مسئله هماهنگی قیمت ها است تا بتوانند افزایش قیمت نفت خود را توجیه کنند. این عده چنین استدلال می کنند: عربستان سعودی از بالا بردن قیمت های اعلام شده خودداری می کند و این امر موجب می شود نظمی در قیمت های اوپک به وجود نیاید؛ از این رو ما نرخ های خود را افزایش خواهیم داد. با این اقدام، اعضای بیطرف به تبعیت از ما کشانده خواهند شد و عربستان سعودی وقتی تنها ماند، از این امر پیروی خواهد کرد و بدین ترتیب فهرست قیمت ها به دست خواهد آمد.
اگر افزایش قیمت ها، در پایان سال ١٩٧٩ به نام "قانون بازار" انجام می گرفت، این بار از پیش کشیدن چنین استدلالی خودداری می شود؛ زیرا بازار نفت دگرگون شده است؛ بدین ترتیب که قیمت های نفت خام در "رتردام"، در این اواخر از سه تا چهار درصد در هفته نقصان پیدا کرده است. زمستان ملایم، چرخش کُند چرخ های اقتصاد، و اقدامات اقتصاد انرژی در کشورهای مصرف کننده، به کم شدن محسوس تقاضا در ماه های اخیر منجر شد. به علاوه، کشورهای صنعتی و شرکت ها نفت خود را ذخیره کردند که هم اکنون میزان آن پنج میلیارد بشکه است. این ذخیره موجب نگرانی شدید کشورهایی چون ایران می باشد؛ به حدی که این ذخایر کشورهای مصرف کنندة نفت، می تواند در قیمت ها تأثیر بگذارد.
بنابراین بعضی از اعضای اوپک به دنبال راهی هستند تا بتوانند از نقصان قیمت ها که "قانون بازار" ممکن است به آنها تحمیل کند، رهایی یابند؛ از این رو الجزایر، کویت، لیبی و ایران در هفته های اخیر تولید خود را کاهش دادند و از آن جایی که می خواهند میزان دریافتی های خود را از دست ندهند، قیمت های خود را افزایش می دهند و با این اقدام، امید دارند که عربستان سعودی تقریباً با سرعت به این قیمت ها تمکین کند و تولید خود را به میزان وسیع افزایش ندهد.
بنابراین کشورهای مصرف کنندة نفت باید در ماه های آینده منتظر افزایش قیمت ها باشند. افزایش قیمت های نفت خام برای کشورها به جز ایالات متحده، با افزایش ارزش دلار همراه خواهد بود. ارزش دلار امریکا در هفته های اخیر ١٢ درصد افزایش یافت و شرکت های نفتی از حکومت فرانسه خواسته اند که نرخ محصولات نفتی خود را افزایش دهد و یک دلار را معادل ٥/٤ فرانک