روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٨٠١ - روزشمار جنگ جمعه ٢٢ فروردین ١٣٥٩٢٥ جمادی الاولی ١٤٠٠ ١١ آوریل ١٩٨٠
همچنین طی یک پیمان دوستی با شوروی، به ویژه ساختار ارتش و بافت اصلی تسلیحات خود را از نوع "روسی" قرار داده است. از طرف دیگر، انقلاب اسلامی در ایران نظام جمهوری اسلامی را حاکم کرده است و با نابود کردن رژیم پهلوی (ژاندارم محلی امریکا) در نقش دولتی انقلابی ظاهر شده است؛ دولتی که منشأ صدور انقلاب با مضمون شدیداً ضد صهیونیستی و ضد امپریالیستی نیز هست. امریکا نیز به ویژه از زمان "اشغال لانه" در تهران، خط ایران را بر ضد منافع خود و مهلک می داند و ضدیت اسلام امام خمینی را با صهیونیسم و امپریالیسم، بنیادی و عمیق می بیند. در این حال طبعاً دشمنی عراق را فرعی می شمارد و در حالی که در وضعیت قطع رابطة رسمی دیپلماتیک با آن قرار دارد،[١] از طریق متحدان منطقه ای خویش مانند عربستان سعودی، اردن، کویت و... ، آن را در برابر ایران یاری می کند و حتی از زبان آنان، به استفاده از موقعیت تشویق می نماید.
درتأیید و توضیح آنچه ذکر شد، می توان مباحث یک جلسة مهم مطبوعاتی - امنیتی را که روز گذشته در امریکا تشکیل شد، مثال زد.[٢]^ تشکیل این جلسه برای آن بود که عملاً خطوط کلی نوع برخورد با دو کشور ایران و عراق، از نظر امنیت ملی امریکا، ترسیم شود. در این جلسه برژینسکی مشاور امنیت ملی کارتر، تلویحاً از آینده ای خبر داد که در آن جنگ و مخاصمه ای وسیع بین ایران و عراق برپا خواهد شد و در آن میان، امریکا مطابق با منافع خویش عمل خواهد کرد. برژینسکی خود در کنار مسائل ایران و عراق، به طرح مسائل ایران و امریکا نیز پرداخت؛ به این ترتیب در واقع مشخص شد که در این مقطع زمانی، منافع امریکا چگونه و بر ضد کدام طرفِ آن جنگ یاد شده، خواهد بود. خبرگزاری انگلیسی رویتر در گزارش از جلسة مزبور، از جمله به ذکر موارد زیر پرداخت:
برژینسکی مشاور امنیت ملی کاخ سفید، در انجمن سردبیران روزنامه های امریکایی گفت: اگر این برخورد ایران و عراق به صورت مخاصمه ای گسترده درآید، منافع ما تحت تأثیر این جریان قرار می گیرد و ما مجبور خواهیم بود که دست به یک اقدام مقتضی بزنیم. وی همچنین گفت ایالات متحده باید در این باره تصمیم بگیرد و قضاوت کند که مخاصمة ایران و عراق مسئله ای محلی است یا مسئله ای است که بر منافع ایالات متحده تأثیر خواهد گذاشت. برژینسکی گفت که ایالات متحده به کوشش های خود در جهت استفاده از طرق
[١] رابطة امریکا و عراق از جنگ ١٩٦٧ اعراب و اسرائیل، به شدت تیره و قطع شد؛ اما پیروزی انقلاب در ایران و ابراز تمایل عراق به دشمنی شدید با آن، موجب نزدیکی غیر رسمی و با واسطة این دو کشور شد؛ به ویژه بعد از قطع رابطة امریکا و ایران، نزدیکی امریکا و عراق با سیر صعودی بیش تری ادامه یافت؛ تا این که در آذر ١٣٦٣ مجدداً روابط رسمی این دو کشور تجدید شد و عراق در معادلات منطقه ای، کاملاً در جبهة امریکایی مصر، اردن و سعودی قرار گرفت.
[٢] ^ گزارش آن در روزشمار ٢١/١/١٣٥٩ آمده است.ص٨٤٤