روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ١٧٤ - روزشمار جنگ چهارشنبه ٦ فروردین ١٣٥٩٩ جمادی الاولی ١٤٠٠ ٢٦ مارس ١٩٨٠

شاه مخلوع را توقیف می کرد.» وی در عین حال افزود اگر شاه دستگیر می شد می توانست ظرف چند ساعت به قید ضمانت آزاد شود؛ اما نمی توانست پاناما را ترک کند. دکتر اوزورس گفت شاه که هم اکنون در یک بیمارستان مصری در انتظار یک جراحی است، ممکن است به سه دلیل پاناما را ترک کرده باشد؛ اوّل: بیم از آن که ممکن است پاناما با درخواست ایران مبنی بر استرداد وی موافقت کند. دوم: پزشکان پانامایی با برنامه عمل جراحی شاه مخلوع به وسیله یک پزشک امریکایی مخالفت کردند. سوم: وضع مزاجی او در حال وخیم شدن است[١]

از سوی دیگر، به گزارش خبرگزاری فرانسه از سازمان ملل متحد، کورت والدهایم دبیرکل سازمان ملل متحد گفت عزیمت غیرمنتظرة شاه سابق ایران به مصر، تلاش های جاری را که برای حل بحران گروگان ها صورت می گیرد، دشوارتر ساخت. سخنگوی کورت والدهایم گفت با وجود این، دبیرکل سازمان ملل متحد تصمیم دارد کوشش های خود را برای رسیدن به یک راه حل سیاسی مسالمت آمیز ادامه دهد. این سخنگو اظهار داشت: والدهایم نخست سعی خواهد کرد که اوضاع را با توجه به رویدادهای جدید و غیرمنتظره بسنجد.[٢]

"کلودیس مقصود"، ناظر سازمان اتحادیة عرب در سازمان ملل متحد، نیز اظهار داشت عزیمت شاه مخلوع به مصر، یافتن راه حل مسالمت آمیزی را که در جست وجوی آن هستیم دشوارتر ساخت. کلودیس مقصود در پاسخ خبرنگاران تأکید کرد که شاه سابق را نمی توان به صورت مهمان یک کشور عربی نگریست. او در حقیقت مهمان رئیس جمهوری کشوری است که اتحادیة عرب او را معلّق ساخته است.[٣]

٦٨

در کنار موج ضد امریکایی سراسری اخیر در ایران که در واکنش به خروج شاه از پاناما با برنامه ریزی امریکا، برپا شده است، اظهارات مسئولان نیز مورد توجه می باشد؛ در این میان بنی صدر نیز با مشی خاص خود و با رعایت جوانب مختلف و در نظر گرفتن فضای سیاسی و موازنة قدرت موجود در جناح بندی حکومتی، اهداف خود را دنبال می کند. وی در این باره با خبرگزاری فرانسه گفت وگویی انجام داد که این خبرگزاری امروز گزارش آن را انتشار داد. در این گزارش آمده است:

رئیس جمهوری ایران در گفت وگویی با خبرگزاری فرانسه، از محکوم ساختن جیمی کارتر به طور مستقیم خودداری کرد. وی افزود: «من نمی دانم کارتر یا کس دیگری در جلوگیری از به ثمر رسیدن طرح استرداد شاه از پاناما، مقصر و مسئول است.» وی تأکید کرد که سرنوشت گروگان های امریکایی به مجلس آینده ایران بستگی دارد و نباید سرنوشت آنها را به استرداد شاه مخلوع ربط داد. وی سپس خاطرنشان ساخت: «برای ما استرداد شاه مخلوع تلاشی برای منافع بشری است. ما فکر می کنیم که این ماجرا دورة تازه ای در تاریخ بشریت خواهد گشود و اراده و حقوق ملتی برای به دست آوردن پیروزی، باید مدنظر قرار گیرد.»

[١] روزنامه جمهوری اسلامی، ٧/١/١٣٥٩، ص٢، توکیو - رویتر.

[٢] مأخذ ٥، ص١٢.

[٣] مأخذ ٥، ص١٢.