فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣٥٥ - فصل در بيان احكام سلبى وجود
باين لحاظ بوجود ملحق مىشود.
قوله: منها: يعنى از جمله احكام سلبى براى وجود.
قوله: انّله ليس الوجود الخ: ضمير در « انّه » بمعناى « شأن » مىباشد.
قوله: لا جل ان لا موضوع له: ضمير در « له » به وجود عود مىكند.
قوله: مفهومه عرض اى عرضى: يعنى مفهوم وجود نيست به ماهيّت در عالم
تصوّر و ذهن عارض مىشود باين معنا كه مفهوم وجود معناى مصدرى و نسبى
است كه از معقولات ثانيه بوده كه ظرف آنها ذهن مىباشد.
قوله: جوهرا بعين جوهريّتها: يعنى جوهريّت ماهيّت چه آنكه وجود و ماهيّت
در خارج با هم متّحد بوده حتّى اتّحادشان از اتّحاد جنس و فصل شديدتر و
محكمتر است فلذا هر يك از ايندو محكوم بحكم ديگرى مىگردند ولى نه بالذّات
بلكه بالعرض در نتيجه وجود بالعرض متّصف به جوهر و عرض مىگردد در قبال
ماهيّت كه ذاتا يا عرض بوده و يا جوهر مىباشد.
متن: « ٥٥ »
|
لا شيئ ضدّه و لا ما ماثله |
و ليس جزء و كذا لا جزء له |