تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٤٠
كارهاى خير سؤال مىكنيم، شما از عقلش سؤال مىفرمائيد؟
فرمود: إِنَّ الْا حْمَقَ يُصِيبُ بِحُمْقِهِ أَعْظَمَ مِنْ فُجُورِ الْفاجِرِ، وَ إِنَّما يَرْتَفِعُ الْعِبادُ غَداً فِي الدَّرَجاتِ، وَ يَنالُونَ الزُّلْفى مِنْ رَبِّهِمْ عَلى قَدْرِ عُقُولِهِمْ!:
«مصيبتى كه از ناحيه حماقت احمق، حاصل مىشود، بدتر است از فجور فاجران و گناه بدكاران، خداوند، فرداى قيامت، مقام بندگان را به مقدار عقل و خرد آنها بالا مىبرد، و بر اين اساس، به قرب خداوند نائل مىگردند». «١»
«سُحْق» (بر وزن قفل) در اصل، به معنى سائيدن و نرم كردن است، و به لباس كهنه نيز گفته مىشود، ولى در اينجا، به معنى دورى از رحمت خدا است، بنابراين، «فَسُحْقاً لِاصْحابِ السَّعِيرِ» مفهومش اين است: دوزخيان از رحمت خدا دور باشند، و از آنجا كه نفرين خداوند توأم با تحقق خارجى است، اين جمله دليل بر اين است كه: اين گروه به كلى از رحمت خدا دورند.
***
نكته:
ارزش والاى عقل و خرد
اين نخستين بار نيست كه قرآن مجيد به ارزش فوق العاده عقل و خرد اشاره مىكند، و گناه عمده دوزخيان و عامل اصلى بدبختى آنها را، از كار انداختن اين نيروى الهى مىشمرد، بلكه، هر كس با قرآن آشنا باشد، مىداند كه در مناسبتهاى مختلف، اهميت اين موضوع را آشكار ساخته است، و على رغم دروغ پردازىهاى كسانى كه مذهب را وسيله تخدير مغزها، و ناديده گرفتن فرمان عقل و خرد مىشمرند، اسلام، اساس خداشناسى و سعادت و نجات را بر عقل و خرد مىنهد، و روى سخنش در همه جا با «أولو الالباب» و «أولو