تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٨٩
«گفت: خداوند دانا و آگاه مرا با خبر ساخت» «قالَ نَبَّأَنِيَ الْعَلِيمُ الْخَبِيرُ».
از مجموع اين آيه، بر مىآيد، بعضى از همسران پيامبر صلى الله عليه و آله نه تنها او را با سخنان خود ناراحت مىكردند، بلكه مسأله رازدارى، كه از مهمترين شرائط يك همسر باوفا است نيز، در آنها نبود، اما به عكس، رفتار پيامبر صلى الله عليه و آله با آنها با تمام اين اوصاف، چنان بزرگوارانه بود، كه حتى حاضر نشد تمام رازى كه افشا كرده بود را به رخ او بكشد، تنها به قسمتى از آن اشاره كرد، و لذا در حديثى از امير مؤمنان على عليه السلام آمده است: مَا اسْتَقْصى كَرِيْمٌ قَطُّ، لِانَّ اللَّهَ يَقُولُ عَرَّفَ بَعْضَهُ وَ أَعْرَضَ عَنْ بَعْضٍ:
«افراد كريم و بزرگوار، هرگز در مقام احقاق حق شخصى خويش، تا آخرين مرحله، پيش نمىروند، زيرا خداوند در اينجا در مورد پيامبر صلى الله عليه و آله مىفرمايد: او قسمتى را خبر داد و از قسمتى خوددارى كرد». «١»
***
پس از آن، روى سخن را به اين دو همسر كه در توطئه بالا دست داشتند كرده، مىگويد: «اگر شما از كار خود توبه كنيد، و دست از آزار پيامبر صلى الله عليه و آله برداريد به سود شما است، زيرا دلهاى شما با اين عمل از حق منحرف گشته، و به گناه آلوده شده» «إِنْ تَتُوبا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُما».
منظور از اين دو نفر، به اتفاق مفسران شيعه و اهل سنت، «حفصه» و «عايشه» است كه به ترتيب دختران «عمر» و «ابوبكر» بودند.
«صَغَت» از ماده «صغو» (بر وزن عفو) به معنى متمايل شدن به چيزى است لذا مىگويند: صَغَتِ النُّجُومُ: «يعنى ستارگان، متمايل به سوى مغرب شدند»، به همين جهت، واژه «اصغاء»، به معنى گوش فرا دادن به سخن ديگرى آمده است.