تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٥١
به مردم آگاهى بخشد و آنها را از توطئههاى دشمنان با خبر بسازد، برنامههاى كوتاه مدت و دراز مدت براى حفظ جامعه اسلامى و خنثى كردن نقشههاى مخالفان، به آنها گوشزد كند.
خلاصه، خطيب بايد بسيار هوشيار، بيدار، اهل فكر و مطالعه در مسائل اسلامى باشد، و از موقعيت اين مراسم بزرگ، حداكثر استفاده را براى پيشبرد اهداف اسلام و مسلمين بنمايد. «١»
در حديثى از امام على بن موسى الرضا عليهما السلام مىخوانيم:
إِنَّما جُعِلَتِ الْخُطْبَةُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ لِانَّ الْجُمُعَةَ مَشْهَدٌ عامٌّ، فَأَرادَ أَنْ يَكُونَ لِلْامِيرِ سَبَبٌ إِلى مَوْعِظَتِهِمْ، وَ تَرْغِيبِهِمْ فِي الطَّاعَةِ، وَ تَرْهِيبِهِمْ مِنَ الْمَعْصِيَةِ، وَ تَوْقِيفِهِمْ عَلى ما أَرادَ مِنْ مَصْلَحَةِ دِينِهِمْ وَ دُنْياهُمْ، وَ يُخْبِرُهُمْ بِما وَرَدَ عَلَيْهِمْ مِنَ الْا فاقِ مِنَ الْا هْوالِ الَّتِي لَهُمْ فِيهَا الْمَضَرَّةُ وَ الْمَنْفَعَةُ، وَ إِنَّمَا جُعِلَتْ خُطْبَتَيْنِ لِيَكُونَ وَاحِدَةٌ لِلثَّنَاءِ عَلَى اللَّهِ وَ التَّمْجِيدِ وَ التَّقْدِيسِ لِلَّهِ عَزَّوَجَلَّ وَ الْا خْرَى لِلْحَوائِجِ وَ الْاعْذارِ وَ الْانْذارِ وَ الدُّعاءِ وَ لِما يُرِيدُ أَنْ يُعَلِّمَهُمْ مِنْ أَمْرِهِ وَ نَهْيِهِ ما فِيهِ الصَّلاحُ وَ الْفَسادُ:
«خطبه، براى اين در روز جمعه تشريع شده است كه، نماز جمعه يك برنامه عمومى است، خداوند مىخواهد به امير مسلمين امكان دهد تا مردم را موعظه كند، به اطاعت ترغيب نمايد، از معصيت الهى بترساند و آنها را از آنچه مصلحت دين و دنيايشان است آگاه سازد، و اخبار و حوادث مهمى كه از نقاط مختلف به او مىرسد و در سود، زيان و سرنوشت آنها مؤثر است به اطلاعشان برساند ... و دو خطبه قرار داده شده، تا در يكى حمد و ثنا و تمجيد و تقديس الهى كنند، و در