تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٤٦
ضمناً تعبير به «ذَوَى عَدْلٍ مِنْكُم» دليل بر اين است كه، دو شاهد بايد «مسلمان»، «عادل» و «مرد» باشند.
و در پايان آيه به عنوان تأكيد درباره تمام احكام گذشته مىافزايد: «تنها كسانى كه ايمان به خدا و روز قيامت دارند از اين وعظ و اندرز نتيجه مىگيرند» «ذلِكُمْ يُوعَظُ بِهِ مَنْ كانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْا خِرِ».
بعضى «ذلِكُم» را تنها اشاره به مسأله توجه به خدا و رعايت عدالت از ناحيه شهود دانستهاند، ولى، ظاهر اين است: اين تعبير معنى وسيعى دارد و تمام احكام گذشته در مورد طلاق را در بر مىگيرد.
به هر صورت، اين تعبير، دليل بر اهميت فوق العاده اين احكام است، به گونهاى كه اگر كسى آنها را رعايت نكند و از آن وعظ و اندرز نگيرد، گوئى ايمان به خدا و روز قيامت ندارد.
و از آنجا كه، گاهى مسائل مربوط به معيشت و زندگى آينده و يا گرفتارىهاى ديگر خانوادگى، سبب مىشود دو همسر به هنگام طلاق يا رجوع، و يا دو شاهد به هنگام شهادت دادن، از جاده حق و عدالت منحرف شوند، در پايان آيه مىفرمايد: «هر كس از خدا بپرهيزد و ترك گناه كند خداوند براى او راه نجاتى قرار مىدهد و مشكلات زندگى او را حل مىكند» «وَ مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً».
***
«و او را از جائى كه گمان ندارد روزى مىدهد» «وَ يَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحْتَسِبُ».
«و هر كس بر خداوند توكل كند و كار خود را به او واگذارد خدا كفايت امرش مىكند» «وَ مَنْ يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ».