جاهلى، و آن جمع خشن انعطاف‌ناپذير، در آغوش اسلام قرار نمى‌گرفتند، و به مصداق «لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ» «١»
همه پراكنده مى‌شدند.
و چه خوب است كه، اين اخلاق اسلامى امروز زنده شود و در هر مسلمانى، پرتوى از خلق و خوى پيامبر صلى الله عليه و آله باشد.
روايات اسلامى نيز در اين زمينه، چه درباره شخص پيامبر صلى الله عليه و آله و چه درباره وظيفه همه مسلمين فراوان است، كه در اينجا به چند روايت اشاره مى‌كنيم:
١- در حديثى آمده است پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: إِنَّما بُعِثْتُ لِاتَمِّمَ مَكارِمَ الْا خْلاقِ: «من براى اين مبعوث شده‌ام كه فضائل اخلاقى را تكميل كنم». «٢»
به اين ترتيب، يكى از اهداف اصلى بعثت پيامبر صلى الله عليه و آله، همين تكميل اخلاق فضيله است.
٢- در حديث ديگرى از آن حضرت آمده است: إِنَّمَا الْمُؤْمِنُ لَيُدْرِكُ بِحُسْنِ خُلْقِهِ دَرَجَةَ قائِمِ اللَّيْلِ وَ صائِمِ النَّهارِ: «مؤمن با حسن خلق خود، به درجه كسى مى‌رسد كه، شب‌ها به عبادت مى‌ايستد، و روزها روزه‌دار است». «٣»
٣- و باز از همان حضرت آمده است كه: ما مِنْ شَيْ‌ءٍ أَثْقَلُ فِي الْمِيزانِ مِنْ خُلْقٍ حَسَنٍ: «چيزى در ميزان عمل در روز قيامت سنگين‌تر از خلق خوب نيست». «٤»
٤- و نيز، از آن حضرت نقل شده كه: أَحَبُّكُمْ إِلَى اللَّهِ أَحْسَنُكُمْ أَخْلاقاً الْمُوَطَّئُونَ أَكْنافاً، الَّذِينَ يَأْلَفُونَ وَ يُؤْلَفُونَ، وَ أَبْغَضُكُمْ إِلَى اللَّهِ الْمَشَّاءُونَ بِالنَّمِيمَةِ، الْمُفَرِّقُونَ بَيْنَ الْاخْوانِ، الْمُلْتَمِسُونَ لِلْبُرَآءِ الْعَثَراتِ:
«از همه شما محبوب‌تر نزد خدا، كسى است كه، اخلاقش از همه بهتر باشد، همان كسانى كه متواضعند، با ديگران مى‌جوشند، و مردم نيز با آنها مى‌جوشند، و