آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ٤٧ - تفسير
زيرا بىايمان قوم خود را بدان دعوت نميكردند، و گفتند: اى قوم، ما شنيديم كتابى را كه الخ دو وصف برايش آوردند.
يك- مصدق كتب انبياء پيش است و همانند ديگر كتب الهيه در دعوت بمطالب عاليه شريفه.
٢- اين مطالب در ذات خود درستند و هر كس بخرد پاك خود داند كه درستند و همانا گفتند: پس از موسى چون يهودى بودند، و از ابن عباس است كه جز داستان عيسى را نشنيده بودند و از اين رو گفتند: پس از موسى «أَجِيبُوا داعِيَ اللَّهِ» يعنى پذيرا شويد رسول يا نماينده او را، و اين دلالت دارد كه بپريان مبعوث بوده مانند آدميان، مقاتل گفته: خدا پيش از او پيغمبر بجنّ و آدمى هر دو نفرستاده.
و آيا جن هم ثوابى دارند يا نه؟ گفته شده، نه، جز اينكه بدوزخ نروند و مانند جانوران خاك شوند و دليل آوردند باينكه گفت: «شما از عذاب دردناك پناه دهد» و نويد ثواب نداد.
و اين گفته ابو حنيفه است، و درست اينست كه چون بنى آدم شايان ثواب بر طاعتند و عذاب بر گناه، و اين گفته ابى ليلى و مالك است، و در اين باره ميانه او و ابى حنيفه مناظرهاى است ضحّاك گفته ببهشت روند و در آنجا بخورند و بنوشند، و دليل درستى اين گفته هر دليلى است كه آدمى را شايان ثواب بر طاعت دانسته كه همان در باره پريان هم جاريست و جدا كردن اين دو از هم دور است جدا پايان طبرسى- ره- در «٩: ٢٠١ مجمع» گفته «خَلَقَ الْجَانَ» يعنى پدر پريان، حسن گفته: آن ابليس است كه پدر جنّ است و آفريده از شرار آتش است چنان كه آدم از گل «از مِنْ مارِجٍ مِنْ نارٍ» يعنى آتش آميخته از سرخ و سياه و سپيد، از مجاهد است و گفتهاند مارج شعله زلال آتش است كه دود ندارد.
«سَنَفْرُغُ لَكُمْ أَيُّهَ الثَّقَلانِ» يعنى بحساب شما ميرسيم اى جن و انس و تعبير