و جواب دليل يكم اينست كه اين شبهه دلالت دارد كه پرى نتواند جسم باشد پس چرا جوهر مجرّد از جسم نباشد و آنان كه چنين گويند چند گروهند يكم: گويند نفوس ناطقه آدمى كه از تن جدا شوند گاهى نيك خواه و گاهى بدخواهند، اگر نيكخواهند همانا فرشته‌هاى زمينند و اگر بدخواهند ديوان زمينند.

و چون تنى با ديد شود كه با تن آن روح خوب همانند باشد و جانى دمساز او داشته باشد آن جان جدا شده از تن با جانى كه در تن است يك وابستگى پيدا كند و ياور اين جان حاضر در تن گردد بهر كارى او را سزد، و اگر هر دو پاك و شريف و خير خواه باشند اين كمك بصورت الهام انجام شود و اگر پليد و بدخواه باشند وسوسه باشد و اين حقيقت الهام و وسوسه است بعقيده اين گروه.

گروه دوم: گويند پرى و ديو جوهر مجرد از جسم و علاقه‌هاى آنند و جدا از روح آدميند خود چند نوعند، اگر پاك و نورانى باشند فرشته‌هاى زمينند و پرى نام گيرند، و اگر پليد و بدخواه ديوهاى آزار بخشند، و چون اين را دانستى گوئيم هم جنسى علت پيوستگى است و جانهاى پاك آدمى كه نورانيند بدان ارواح نورانى پاك پيوندند و آنان در كار خوب، نيكى و پرهيزكارى بدانها كمك دهند، و نفوس آدمى پليد و بدخواه بدان ارواح پليد و بدخواه پيوندند و آنان هم بكارهاى بد از شرارت و گناه و تجاوز بدانها كمك دهند گروه سوم: ارواح فرودين را منكرند ولى با ارواح مجرّد آسمانى معتقدند و پندارند اين ارواح والا و زورمندند و نيرومند و در جوهر خود گوناگون:

و چنانچه هر روح آدمى تنى ويژه خود دارد هر روح فلكى هم تنى مشخص دارد كه همان آسمان وابسته بدو است.

و چنانچه روح آدمى نخست بدل پيوندد و بوسيله او در همه اعضاء تن اثر كند روح آسمانى هم به اختر آن پيوندد و بوسيله او در همه اجزاء فلك و كليه جهان اثر كند و چنانچه در دل و مغز ارواح لطيفى پديد گردند و با شرائين و اعصاب بهر