و گفته: نكته اينكه دو تاى اول را با واژه «من» آورده و دو تاى آخر را با «عن» گفتيم: آنچه پيش و پس است خيال و وهم است و زيان آنها عقيده نادرست و كفر است و آنچه از راست و چپ است شهوت و خشم است و زيان آنها گناه است و قابل بخشش است و باين ملاحظه دو كلمه آورده.

و در باره اينكه شيطان بيشتر آنان را ناسپاس شناخته گفته: نفس آدمى ١٩ نيرو دارد كه همه كامجو هستند و شهوت پرست ١٠- حواس ظاهره و باطنه ٢- شهوت و خشم ٧ نيروهاى درونى كه جاذبه، ماسكه، هاضمه، دافعه، غاذيه، ناميه و مولده كه همه ١٩ اند و نفس را بجهان تن خوانند و در كامجوئى تشويق كنند تنها يك نيروى خرد است كه او را بپرستش خدا و سعادت روحانى ميخواند و ١٩ نيرو زورمندترند از يك نيرو.

اينكه فرموده «راستى كه او شما را بيند و قبيله او» طبرسى- ره- در (٤:

٤٠ و ٤١) گفته: قبيله او نژاد او است كه دليلش قول خداست «آيا ميگيريد او را و نژادش را دوستانى در برابر من» و گفتند: قبيل او سپاهيان و پيروان او از جن و ديوانند «از آنجا كه شما آنها را نبينيد» ابن عباس گفته: خدا تعالى شياطين را چون خون در تن آدمى روان كرده و سينه آدميان را جايگاه آنان ساخته چنانچه فرموده «آنكه وسوسه كند در سينه‌هاى مردم» و آنها آدميزاده‌ها را بينند و آدميزاده‌ها آنها را نبينند، زيرا جسم لطيف و شفافند و ديد آنها نياز بفزونى شعاع دارد.

ابو بكر بن اخشيد و ابو الهذيل گفتند: رواست خدا بآنها توانائى داده باشد تا در هم روند و بديد حاضران آيند، على بن عيسى هم گفته چنين قدرتى دارند.

شيخ مفيد ابو جعفر هم همين را گفته ولى جبائى گفته: نميشود كه شياطين و پرى ديده شوند چون خدا فرمود: شما آنها را نبينيد و همانا رواست كه در زمان پيغمبران ديده شوند بواسطه درهم شدن جسم آنها تا معجزه آنان باشند چنانچه رواست فرشته‌ها