معارف قرآن - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٢٦٣ - ١ ـ كيفيت پيدايش ابرها و بارش باران

آفريننده‌ى آنها مى‌كند)؛ را بعيدتر مى‌كند زيرا «حكايت از صفت خالق» را همه مى‌توانند فهميد؛ پس چگونه خدا مى‌فرمايد: ولى شما تسبيح آنها را نمى‌فهميد؟!

در مورد رعد بخصوص، نظر ديگرى نيز وجود دارد و آن اينكه رعد، اسم ملكى است و در آيه ذكر عام بعد الخاص شده است. اين احتمال خلاف ظاهر است چون رعد داراى معناى عرفى است كه همان صداى مخصوص ابر باشد و اين احتمال دليل محكم‌ترى مى‌خواهد. نكته ديگر اينكه: مى‌فرمايد:

رعد / ١٣: «وَالْمَلائِكَة».

فرشتگان موجودات شعورمند هستند كه تسبيح مى‌گويند و بعد مى‌فرمايد:

رعد / ١٣: «...وَيُرْسِلُ الصَّواعِق...».

صاعقه يك پديده طبيعى است ولى مى‌فرمايد:

رعد / ١٣: «فَيُصِيبُ بِها مَنْ يَشاء».

يعنى خدا آنرا بهركس كه بخواهد اصابت مى‌دهد، اصابت اتّفاقى نيست، حساب شده است. تقدير و قضاء الهى بر اينها همه حاكم است «و توحيد افعالى» در اينها جريان دارد.

پديده‌هاى زمينى

١ ـ كيفيت پيدايش ابرها و بارش باران

نور / ٤٣: «أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللهَ يُزْجِي[١]سَحاباً ثُمَّ يُؤَلِّفُ بَيْنَهُ ثُمَّ يَجْعَلُهُ رُكاماً[٢]فَتَرَى الْوَدْقَ[٣] يَخْرُجُ مِنْ خِلالِهِ وَيُنَزِّلُ مِنَ السَّماءِ مِنْ جِبال فِيها مِنْ بَرَد[٤] فَيُصِيبُ بِهِ مَنْ يَشاءُ وَيَصْرِفُهُ عَنْ مَنْ يَشاءُ يَكادُ سَنا بَرْقِهِ يَذْهَبُ بِالاَْبْصار[٥]».

نديده‌اى كه خدا ابرى را آرام به حركت درمى آورد آنگاه پاره‌هاى آن را به هم مى‌پيوندد؛ سپس آنرا فشرده و متراكم مى‌كند آنگاه مى‌بينى كه باران از دل آن فرو مى‌ريزد و نيز از ميان كوهواره‌ى (ابرهاى آسمانى) تگرگ فرو مى‌فرستد كه هر جا خدا بخواهد آنرا مى‌رساند و از هر جا بخواهد باز مى‌داردش؛ و گويى پرتو برق (ابرها) مى‌خواهد چشمها را (از بين) ببرد.