امکان اتخاذ یک سیاست مستقل با همکاری اروپا صحبت کردیم، مبنی بر این که ما می توانیم نیرومند باشیم و می توانیم سیمای جهان را تغییر بدهیم؛ اما مسئلة گروگان ها فضای روانی به سود دو ابرقدرت و به ضرر ایده رهایی از سلطة آنان به وجود آورده است؛ به طور مثال برای یک فرد اروپایی که تحت تأثیر رسانه های گروهی است، مسئلة گروگان های سفارت امریکا کل قضیه را تشکیل می دهد. اگر مجلس آینده این حقیقت را درک نکند و تصمیم به محاکمه آنان بگیرد، من نمی دانم چه کاری را امکان دارد بعداً در مورد آنان بکند؛... آیا آنان را با تأکید بر این که برخی از آنان جاسوس هستند محاکمه خواهد کرد؟ همگی ما می دانیم در تمامی کشورهای دنیا جاسوسانی وجود دارند؛ پس به نظر من این مسئله بیش از حد لازم بزرگ شده؛ چون دارای محتوای مهمی نیست. ما باید قدری شجاعت داشته باشیم و حقیقت را به ملت بگوییم و یقیناً ملت درک می کند؛ چون این ملت بر ضد منافع خود هیچ تصمیمی را نمی گیرد.

س: دانشجویان مسلمانی که در سفارت حضور دارند، چه کسانی هستند؛ شما دربارة آنان گفته بودید که تحت تأثیر حزب توده قرار گرفته اند. برخی دیگر می گویند از طرفداران خمینی هستند؟

ج: من نگفته ام این دانشجویان قبلاً یا در حال حاضر تحت تأثیر حزب توده قرار گرفته اند. چنین چیزی را روزنامة لوموند منتشر کرد. من میان آنچه در داخل سفارت و در خارج آن می گذرد تفاوت قائلم. در خارج سفارت، گروه های سیاسی وجود دارند که از این مسئله بهره برداری می کنند: حزب توده با روش خود، احزاب چپی دیگر با روش های خود، و از میان خود ما نیز هستند کسانی که از این مسئله استفاده می کنند. در میان دانشجویان، برخی عناصر هستند که برای احزاب و گروه های به خصوصی کار می کنند؛ یعنی همة دانشجویان پاک نیستند و در میان آنان عناصر طفیلی وجود دارد که نمی دانم برای چه کسانی کار می کنند. آنان مرا ناراحت کرده اند؛ بلکه شورای انقلاب را ناراحت کرده اند. شورای انقلاب با آمدن کمیسیون تحقیق [بین المللی] و برنامه های آن موافقت کرده بود؛ ولی این شورا ضعیف است و همه از ضعف آن با خبرند؛ زیرا با اندک فشاری تغییر عقیده می دهد، و این تغییر عقیده مشکلاتی را به وجود آورده است.

س: شما برای از بین بردن مراکز متعدد تصمیم گیری، که کثرت آنها بر زندگی سیاسی ایران اثرات منفی گذاشته است، چند بار وعده داده اید؛ آیا برای از بین بردن این مراکز و از جمله سپاه پاسداران و کمیته های انقلابی، برای خود ضرب الاجلی در نظر گرفته اید؟

ج: من از مدتی پیش برنامة خود در این باره را به مورد اجرا گذاشته ام. گام نخست، ایجاد افکار عمومی است که قادر به حرکت، به هنگام ضرورت بوده باشد، و معتقدم که ما این گام را برداشته ایم؛ زیرا ملت در هر لحظه، آمادة حرکت است و در روزهای آینده در این زمینه تصمیمات مهمی گرفته خواهد شد. در حال حاضر به عنوان فرماندة کل نیروهای مسلح، سعی در بازسازی ارتش و پلیس دارم و این بازسازی موجب انحلال بسیاری از مراکز تصمیم گیری که شرایط و اوضاع و احوال، آنها را به وجود آورده است، خواهد شد؛ به ویژه سازمان های نظامی و شبه نظامی. ما تمامی مراکز تصمیم گیری و نیروهای باقی مانده را با دخالت مستقیم یا غیرمستقیم ملت منحل خواهیم کرد.

س: آیا امام خمینی شما را در این حرکت تأیید می کند؟

ج: بله

س: ولی امام ظاهراً چیزی را تقریر نمی کند؛ چون به ندرت سخن می گویند و اگر هم سخن می گویند چیزی را به وضوح نمی گویند.

ج: معتقدم امام در آیندة نزدیک همه چیز را تقریر خواهند کرد.

س: کمیسیون تحقیق بین المللی چه موقع می تواند به ایران باز گردد؟

ج: بدیهی است که هر وقت بخواهد می تواند باز گردد.

س: وقتی که شما وزیر امور خارجه بودید، ایران به خاطر عدم شرکت در جلسات سازمان ملل متحد و عدم رساندن صدای خود به گوش جهانیان، فرصت سیاسی بزرگی را از دست داد، و مبادرت کمیسیون تحقیق به ترک ایران فرصت دیگری بود که از دست رفت. مسئول این امر کیست؟