درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٢٤ - (شرح)

بطورى كه مصون از جهل و عجز باشد.

زيرا علوم عموم افراد بشر اكتسابى است و صلاحيت آن را ندارند كه بطور شهود واجد حق و حقيقت باشند تا چه رسد باينكه از مقام قدس كبريايى داعى بحق معرفى شوند و نسبت بساير افراد هم شأن خود كه همه علوم آنان بر اساس عجز و جهل و نسيان است حائز مقام داعى بحق و به حقيقت معرفى شوند اين امر محال است و مقام قدس و حريم كبريائى منزه از آنست.

و نيز بر حسب منطق كريمه‌ بَلْ هُوَ آياتٌ بَيِّناتٌ فِي صُدُورِ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ‌ آنست كه حقيقت آيات الهى و اسرار معارف از شئون قلوب و روح قدس دانشجويان تعليمات ربوبى است كه حامل معارف بوده و هر چه را از مقام شامخ ربوبى صادر شود و روح و قلب خود مى‌پذيرند و بطور تلقى وجودى مى‌يابند صفت اوتوا العلم و عالم كه در آيات كريمه ذكر شده مراد عالمى است كه از تعليمات ربوبى بهره‌مند است و علم مأخوذ از نقل و كسب و تعلّم و استفاده از مردم مقرون بجهل است.

بر حسب روايتى كه از كميل بن زياد نخعى از امير مؤمنان عليه الصلاة و السلام رسيده است از جمله روايت‌

(يموت العلم بموت حامليه اللهم بلى لا يخلوا الارض من قائم للَّه بحجة ظاهرة مشهور او مستتر مغمور لئلا يبطل حجج اللَّه و بيناته و كم و اين اؤلئك و اللَّه الاقلّون عددا و الاعظمون خطرا بهم يحفظ اللَّه حجته و بيناته حتى يودّعوها نظرا لهم و يزرعوها في قلوب اشباههم هجم لهم العلم على حقايق الامور الى آخر الحديث)

. بيان آنست كه قوام صفت ربوبيت ساحت كبريائى بارسال رسول و اعزام حجت بسوى خلق است و اينكه عالم حقيقى و عارف ربانى داراى مقام ولايت مطلقه بر امور دين و دنياى بوده و رياست عامه را واجد خواهد بود و نيز هرگز حجت و ولى مطلق و نماينده حق تعالى از جامعه بشر قطع نخواهد شد و نيز حجت از ناحيه حق تعالى بايد معين شود گرچه مردم در مقام استفاده از او بر نيايند.