درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٣٣٣ - قوله و هو الظاهر ليس فوقه شىء

از اين نظر قبيل بودن ساحت ربوبى بر عوالم زمانى اين نيست كه اول و آخر داشته باشد بلكه قبل و سبقت ذاتى ازلى است و هم چنين آفرينش و ابديت او ذاتى است و عوالم امكانى و عالم طبع پرتوى است از افق اعلى بلكه مقامى است از ساحت حقيقى و عالم طبع نقطه‌اى است در حيطه علم و شهود كبريائى و همه موجودات و اشياء نسبت بحريم قدس نسبت واحده و مجموع زمان و زمانيات و احياز آنها پرتوى از فيوضيات اويند.

و از نظر اينكه عوالم امكانى مقامى از بساطت دارند و پرتوى از علم اجمالى بسيط هستند صدق بعد موجودات نسبت ساحت قيومه ربوبى مفهوم نخواهد داشت.

قوله‌: و هو الآخر ليس بعده شى‌ء

. از نظر اينكه ذات كبريائى بحت و بسيط و قائم بذات و ازلى است و فرض فناء در باره ساحت كبريائى مفهوم ندارد بلكه حريم قدس بر عوالم امكانى احاطه علمى و شهودى دارد و از مظاهر كبريائى اويند و از نظر اينكه وجود و فناء هر موجود به مخلوقى وابسته به بسط و يا فيض وجود است بدين جهت زوال و فناء هر موجودى به عدم بسط وجود بآنست و هر لحظه بقاء و فناء هر موجودى وابسته بادامه فيض وجود و يا فيض وجود از موجود است كه بيدرنگ فانى و زائل خواهد شد و مخلوق هر لحظه معرض بقاء و يا زوال خواهد بود و هر مخلوق فناء پذير است و هرگز بر افناء خود قدرت نخواهد داشت در صورتى كه ساحت قدس ربوبى قائم بذات و ازلى است.

قوله‌: و هو الظاهر ليس فوقه شى‌ء

: از نظر اينكه وجود بحت بسيط بالذات ظاهر است و موجودات را از كتم عدم و از لا شى‌ء بعرصه ظهور در مى‌آورد پس هرگز موجودى در پيشگاه حريم ربوبى ظهور و وجود استقلالى نخواهد داشت و همه موجودات در حيطه قدرت و شهود حق‌