درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٧٨ - پرتوى از عالم مثال
كتابى نخواهد داشت زيرا آن را بكنار افكنده و در پيرامون وظيفه عبوديت بر نيامده و در مقام استكبار و غرور و سركشى با خالق كبريائى بر آمده در اين صورت قرين او شيطان و خيالات واهيه و مطالب غلط و بيهوده و انديشههاى فاسد خواهد بود و آيه كريمه وَ مَنْ يَعْشُ عَنْ ذِكْرِ الرَّحْمنِ نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطاناً فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ (زخرف) ناظر باين حقيقت است.
خلاصه اصل و اساس سعادت انسانى بر علم و يقين و فضيلت اخلاقى است و ماده و اساس شقاوت نيز جهل و نادانى بتوحيد و شقاوت و انكار روز قيامت و رذايل اخلاقى است با توجه باينكه نفوس بشرى در آغاز صحائف خالى بوده كه هر لحظه مانند صحيفهاى كه خالى باشد و در اثر كتابت صورت كتبى اعمال و عقايد و رفتار و حركات هر لحظه نوشته شود و بتدريج همه صفحات و ساعات و لحظات زندگى پس از نوشتن صورت اعمال پيچيده شود بتدريج همه صفحات ساعات و لحظات مشغول شده و ضبط خواهد شد.
در اين صورت چنانچه لحظات زندگى در اين صفحات عقايد صحيحه و اعمال خير و فضايل اخلاقى نوشته شود و كرام كاتبين صفحات را از اعمال خير نوشته باشند و علوم و حكمت در آنها ضبط شود لا محاله اين گونه صحايف اهل ايمان نورانى و داراى خزاين و اسرار و شواهد عبوديت خواهد بود و چنانچه در صحايف اعمال نكوهيده و رذايل اخلاقى و عقايد و انديشههاى فاسد نوشته شود لا محاله صحايف آنان ظلمانى خواهد بود.
مبدء داعى روان كه نفوس بشرى را بعمل خير و يا شر ترغيب مينمايد بنام ملكه و نيروى تمايل و خواسته است و نام آنچه بعمل خير ترغيب نمايد ملكه و فرشته خوانده شده و آنچه بعمل شر و گناهان ترغيب مينمايد بنام نيروى پليد شيطانى ناميده مىشود و نيروى هوس كه هر يك از اين دو نيرو انسانى را از طريق الهام و ترغيب داخلى بعمل خير و يا شر و گناه ترغيب و تشويق مينمايند و اين دو نيروى ملكه و هم چنين نيروى شهوت و هوى از شئون روانى است كه