ترجمه اصول کافي شيخ کليني - کمره‌اي، شيخ محمد باقر - الصفحة ٧٣٢

است به قول پيغمبر كه فرمود: حساب خود را بكشيد پيش از آنكه حساب شما را بكشند، تا آنكه گويد:

و حاصلِ آنچه كه ما يادآور شديم اين است كه اگر آرزو و غفلت نبود و انسان توجه كامل به عمر و كردارِ بدِ خود داشت و مى‌انديشيد كه ممكن است به زودى مرگش در رسد و بى‌عمل و زاد به آخرت رود و در فكر سختىِ جان كندن و هراس‌هاى بعد از آن و عقباتِ قيامت و ترس‌ها و كيفرهاى سخت مى‌افتاد كه سزاوارِ آن است و در باره آنها درست فكر مى‌كرد حقش آن بود كه از ترس بميرد چنانچه همام از شنيدن وصف متقين جان داد ولى آرزو او را از اينها باز مى‌دارد تا مرگش برسد و از اينجا روشن مى‌شود كه آرزو و غفلت حكمت نظام نوع انسان و بقاء دنيا نهفته است و فزونىِ آنها باعث شقاوت و بدبختى در آخرت است. از مجلسى (ره)-

«احسن كل شى‌ء خلقه»

بيضاوى گفته:

حسن خلقت، هر چيز به اين است كه استعداد وافر و لايق به او داده بر وجه حكمت و مصلحت. و گفته‌اند: مقصود اين است كه او را از روى كمالِ علم آفريده است.

«و انبسطت يداه»- اشاره است به قول خدا تعالى (٦٤ سوره مائده):

«يهود گفتند دستِ خدا بسته است، بسته باد دستشان، و لعنت بر آنها باد بدان چه گفتند، بلكه هر دو دستش گشاده است و هر گونه خواهد انفاق كند».

گفته‌اند: ذكر دو دست براى مبالغه در ردّ يهود و نفى بخل و اثباتِ نهايتِ جود است زيرا نهايتِ سخاوت اين است كه به هر دو دست بخشش شود و در آن اشاره است به بخشش‌هاى دنيا و آخرت، و آنچه به دشمن و دوست عطا كند.

طبرسى گويد: لفظ يد در لغتِ عرب بر پنج وجه آمده است:

(١) عضوِ تن (٢) نعمت (٣) قوت (٤) ملك و سلطنت (٥) براى اسناد