راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٣٢
ابراهيم عليه السّلام امام و پيشواى لوط عليه السّلام بود. پيامبرى كه در خواب مىبيند و صدا را مىشنود و فرشته را مشاهده مىكند و بر طايفهاى كم يا زياد مبعوث است، مانند يونس عليه السّلام كه خداوند فرمايد: وَ أَرْسَلْناهُ إِلى مِائَةِ أَلْفٍ أَوْ يَزِيدُونَ«٦٣» امام عليه السّلام مىفرمايد: مقدار بيشتر، سى هزار بود، و يونس خود امام و رهبر داشت،«٦٤» و پيغمبرى كه در خواب مىديد و صدا را مىشنيد و در بيدارى نيز (فرشته را) مىديد و او امام است مانند پيامبران اولوالعزم و حضرت ابراهيم عليه السّلام، نخست، پيامبر بود ولى امام نبود تا اين كه خداوند به او فرمود: إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ من ذُرِّيَّتِي، قالَ (الله) لا يَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ«٦٥»، كسى كه غير خدا و يا بتى را پرستيده است امام نمىگردد».«٦٦»
از زراره نقل شده است كه: از امام باقر عليه السّلام درباره قول خداى تعالى وَ كانَ رَسُولًا نَبِيًّا«٦٧» رسول چيست و نبى كدام است؟ فرمود: «نبى كسى است كه در خواب مىبيند و صدا را مىشنود ولى فرشته را مشاهده نمىكند و رسول كسى است كه صدا را مىشنود و در خواب مىبيند و (در بيدارى هم) فرشته را مشاهده مىكند. عرض كردم: امام در چه مقامى است؟ فرمود: او صدا را مىشنود ولى نه در خواب فرشته را مىبيند و نه در بيدارى او را مشاهده مىكند. سپس اين آيه را تلاوت كرد: و ما أرسلنا من قبلك من رسول و لا نبىّ (و لا محدّث).«٦٨»
هر كس را خداوند به دوستى و موالات صاحب اين مقام و پيروى از او و هدايت به وسيله رهبريهاى او، و دنباله روى و پيروى از راه و روش او در حركات و سكنات و رفتار و حالاتش موفّق بدارد و توفيق آگاهى بر اسرار و علومش را به قدرت طاقت و بر حسب ظرفيتش مرحمت كند تا هر گاه مرتكب گناهى شد باز گردد و توبه كند و هر وقت پايش لغزيد باز ايستد و به حال اوّل برگردد و از راههاى بيهوده و هواهاى تيره و اهل باطل و
«٦٣» صافات / ١٤٧: او را به سوى جمعيت يكصد هزار نفرى يا بيشتر، فرستاديم .
«٦٤» رهبر وى حضرت موسى (عليه السلام) بود و او شريعت موسى (عليه السلام) را تبليغ مى كرد » م .
«٦٥» بقره / ١٢٤: من تو را امام و رهبر مردم قرار دادم ، ابراهيم عرض كرد: از دودمان من نيز (امامانى قرار بده ) خداوند فرمود: پيمان من به ستمكاران نمى رسد (تنها فرزندان پاكت به اين مقام مى رسند).
«٦٦» كافى ، ج ١، ص ١٤٧.
«٦٧» مريم / ٥١: و او (موسى عليه السلام ) رسول و پيامبر والا مقامى بود.
«٦٨» كافى ، ج ١، ص ١٦٧. آيه شريفه سوره حج / ٥٢: ما هيچ رسول و پيامبرى را پيش از تو نفرستاديم .
عبارت و لا محدّثٍ به فتح دال مشدّد، تنها در روايت اهل بيت عليهم السلام است .