راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٣٣

هواپرستان دورى كند و از امور زياد دنيا بپرهيزد و از ميان مردمان ممتاز باشد چنين كسى شيعه و از خواص و خوشبخت و نجات بخش و پوينده راه نجات و مؤمن آزموده و پرهيزگار و معتدل و صاحب ميمنت و از اصحاب يمين است و هر كه در مقابل اين شخص باشد به اين ترتيب كه دشمن امام نه پيرو او، نه هدايت يافته از هدايت او، نه دنباله رو او و نه مطّلع بر اسرار او، بلكه مخالف راه و روش امام، منكر دستور او، پيرو هواى نفس خويش و علاقمند به دنيا باشد، چنين كسى، مخالف، عامى، نگونبخت، در هلاكت، مشرك، گمراه، ستمگر، بديمن و از اصحاب شمال است. بنا بر اين، اين سه گروه، اصناف حقيقى از افراد بنى آدمند كه از يكديگر مشخّصند. اين سه گروه به منزله اصول همه اصناف مردمانند. وانگهى دسته اوّل نسبت به دو دسته ديگر اصلند، زيرا آن دو گروه به وسيله اين دسته رشد مى‌كنند و تشخص مى‌يابند. خداى تعالى فرموده است:

كانَ النَّاسُ أُمَّةً واحِدَةً فَبَعَثَ الله النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ ...«٦٩» و بيشتر آيه‌هاى قرآن بلكه تمام آيات درباره اين سه گروه و احوال، افعال، اقوال و مبدأ و معاد و آغاز و انجام كارشان وارد شده است و همچنين اخبار و آثار ائمّه اطهار سلام الله عليهم در اين باره است و در آنها به اين دسته مردمان اشاره شده است: وَ كُنْتُمْ أَزْواجاً ثَلاثَةً، فَأَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ ما أَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ، وَ أَصْحابُ الْمَشْئَمَةِ ما أَصْحابُ الْمَشْئَمَةِ، وَ السَّابِقُونَ السَّابِقُونَ، أُولئِكَ الْمُقَرَّبُونَ.«٧٠»

از امام باقر عليه السّلام درباره قول خداى تعالى: هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ إِنَّما يَتَذَكَّرُ أُولُوا الْأَلْبابِ«٧١»، آمده است. كه فرمود: «ماييم آن كسانى كه مى‌دانند و دشمنان ما كسانى هستند كه نمى‌دانند، و شيعيان ما صاحبان مغزند».«٧٢»