راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١٥٦ - بخشى از اخلاق نيكوى پيامبر صلى الله عليه و آله
انس مىگويد: به خدايى كه او را به حق فرستاده است، هرگز در مورد چيزى كه نمىپسنديد به من نفرمود: چرا آن كار را كردى؟ و كسى از اعضاى خانوادهاش مرا ملامت نكرد مگر اين كه فرمود: «او را به حال خود واگذاريد كه اين عملش حتمى و مقدّر بوده است.»«٧٨»
گويند: هيچ گاه پيامبر صلى الله عليه و آله از بسترى ايراد نگرفت. اگر فرشى مىانداختند، مىخوابيد و اگر نمىانداختند، روى زمين مىخوابيد.«٧٩» خداى متعال در سفر اول تورات آن حضرت را توصيف كرده، مىفرمايد: محمد رسول خدا، بنده برگزيدهام، بد اخلاق و درشتخو و اهل غوغا و فرياد ميان كوچه و بازار نمىباشد. بدى را با بدى مجازات نمىكند بلكه عفو مىكند و مىبخشد. زادگاهش مكه و هجرتش به مدينه است و شام را مالك مىشود. او و يارانش بر سراسر اين قلمرو سيطره خواهند يافت و ايشان حاملان قرآن و دانشاند و او بر اطراف خود پرتو افكن است. و در انجيل نيز وصفش چنين است.«٨٠»
از جمله خلق و خوى آن حضرت آن بود كه به هر كس مىرسيد، ابتدا سلام مىداد.«٨١» و هر كه درباره حاجتى حرف مىزد، با او مىايستاد تا اين كه طرف منصرف
«٧٨» نظير اين حديث را ابوداوود، در ج ٢، ص ٥٤٧ و » چنان كه در المغنى آمده » ابوالشيخ در كتاب اخلاق النبى (صلى اللّه عليه و اله ) نقل كرده اند.
«٧٩» بخارى ضمن حديثى طولانى در ج ٣، ص ١٦٦ آورده است كه پيامبر (صلى اللّه عليه و اله ) روى شنها و حصير، مى خوابيد و فرشى در آن ميان نبود، شنها بر پهلويش اثر گذاشته بود. و طيالسى در مسندش ص ٣٦ از ابن مسعود نقل كرده ، مى گويد: ((رسول خدا (صلى اللّه عليه و اله ) روى حصير خوابيد و حصير روى پوست بدنش اثر گذاشت و من شروع كردم به دست كشيدن و عرض كردم : يا رسول اللّه پدر و مادرم فدايت ، اگر اجازه بفرماييد چيزى پهن كنم روى آن بخوابيد تا شما را حفظ كند؟ فرمود: مرا چه به دنيا مَثَل من با دنيا مانند مسافرى است كه در سايه درختى استراحت كرده و آن جا را ترك مى كند.))
«٨٠» اين حديث را دارمى ، در ج ١، ص ٤ و طيالسى در ص ٢١٤ نظير آن را نقل كرده است . به امالى صدوق ، ص ٢٧٩، عيون الاخبار، ص ٢٢٤ و امالى ابن الشيخ ، ص ١٩٦ مراجعه كنيد.
«٨١» اين حديث را ترمذى در الشمائل و صدوق در المعانى ، ص ٨١ از حديث هند بن ابى هاله با اين عبارت نقل كرده اند: ((با هر كه رو به رو مى شد، سلام مى كرد.))