راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١١٦ - باب اوّل در وجوب و فضيلت امر به معروف و نهى از منكر و نكوهش ترك آنها

كند، يا در عمل عهده‌دار آن شود و يا اقدام در اجراى آن كند، با اين هدف كه اين سنّت از ميان رفته را بازسازى كند و بر آن اهتمام بورزد و در راه زنده كردن آن دامن همّت بر كمر زند، چنين شخصى از ميان مردم براى احياى سنّتى كه سرانجام روزگار به نابودى آن انجاميده، از خود گذشتگى كرده و مصمّم به تقرّبى شده كه تمام مراتب قرب در برابر آن ناچيز است، و اكنون ما آگاهى و اطّلاع از آن را در چهار باب شرح مى‌دهيم:

باب اوّل در وجوب و فضيلت امر به معروف و نهى از منكر.

باب دوم در اركان و شرايط امر به معروف و نهى از منكر.

باب سوّم در موارد انجام آن و بيان منكراتى كه عادت معمول شده است.

باب چهارم در امر به معروف و نهى از منكر فرمانروايان.

باب اوّل در وجوب و فضيلت امر به معروف و نهى از منكر و نكوهش ترك آنها

دليل به اين مطلب، بعد از اجماع امّت اسلامى و عنايت عقلهاى سالم بر آن، آيات و اخبار و آثار وارد شده است.

اما آيات، قول خداى تعالى: وَ لْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ.«١» در آيه فوق به طور وضوح، وجوب آمده است، زيرا كلمه «و لتكن» امر است و ظاهر امر ايجاب است و در اين آيه توضيحى است مبنى بر اين كه رستگارى منوط به آن است، زيرا به طور حصر بيان كرده و فرموده است: وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ. و نيز در آيه آمده است كه اين عمل واجب كفايى است نه واجب عينى، زيرا وقتى كه گروهى اقدام كردند، از ديگران ساقط مى‌گردد، چون نفرموده است كه همگى امر به معروف كنيد، بلكه فرموده است: «بايد جمعى از ميان شما دعوت به نيكى كنند.» بنا بر اين هر گاه يك فرد و يا جمعى اقدام كنند، تكليف از ديگران برداشته شده و رستگارى از آن كسانى خواهد بود كه امر به معروف كرده‌اند ولى‌