راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٣٦

خداوند براى اين دوستى او را پاداش دهد حتّى اگر كسى را كه دوست داشته، در علم خدا اهل دوزخ باشد. و اگر كسى براى خدا ديگرى را دشمن بدارد، خداوند براى اين دشمنى او را ثواب دهد، هر چند كسى را كه دشمن داشته است در علم خدا اهل بهشت باشد».«٨٠»

از آن حضرت است كه فرمود: «هر گاه خواستى بدانى كه در تو خيرى هست، به قلبت نگاه كن، اگر ديدى اهل طاعت خدا را دوست و اهل معصيت را دشمن مى‌دارى، در تو خير است و خدا هم تو را دوست دارد، و اگر ديدى اهل طاعت را دشمن و اهل معصيت را دوست مى‌دارى بدان كه در تو خيرى نيست و خدا هم تو را دشمن مى‌دارد و هر كس با دوست خود محشور است».«٨١»

امام صادق عليه السّلام فرمود: «همانا كسى كه شما را دوست مى‌دارد ولى نمى‌داند شما چه عقيده‌اى داريد، خداوند او را به سبب دوستى با شما- شيعه واقعى- به بهشت مى‌برد، و كسى كه شما را دشمن مى‌دارد و نمى‌داند شما چه عقيده‌اى داريد، خداوند او را به سبب دشمنى با شما به دوزخ مى‌برد».«٨٢»

مى‌گويم: توضيح حديث بالا از اين قرار است كه چون اصحاب امام عليه السّلام در ظاهر همگى اهل طاعت و تقوا بودند، بنا بر اين، هر كس بدون علم به مذهب ايشان، آنها را دوست و يا دشمن مى‌داشت، در حقيقت نسبت به اهل طاعت دوستى و يا دشمنى ورزيده بود، پس مفاد اين حديث عين مفاد حديث اول است. پوشيده نماند كه دوستى و دشمنى از اين جهت، يعنى جهت طاعت و معصيت خدا، در واقع به حقيقت و كليّت آن موضوع برمى‌گردد، نه اختصاص آن به شخص جزئى و چه بسا كه محبّ و مبغض، محبوب و مبغوض خويش را نديده و تنها صفات و اخلاق او را شنيده است. دليل روشن بر اين مطلب روايتى است كه صدوق، در كتاب علل الشّرايع به سند خود از مفضّل بن عمر نقل كرده كه گفت: به ابو عبد الله جعفر بن محمّد الصّادق عليه السّلام عرض كردم:

چرا على بن ابى طالب عليه السّلام قسيم الجنّة و النّار شده است؟ فرمود: چون دوستى آن حضرت «ايمان» و دشمنى او «كفر» است و از آنجا كه بهشت فقط براى اهل ايمان و دوزخ براى مردمان كافر، خلق شده است، پس آن حضرت قسيم الجنّة و النّار است و