ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٣٦٣ - ٣ - پيشرفت علم و صنعت

اقتصادى و سياسى كه سلطه گران خودكامه ، آنها را مبناى استمرار وجود خود مى دانند ، بايد آن بىبند و بارىها را به آن طور كه آنان مى خواهند ، توجيه نمايند و الَّا با صدها عوامل تبليغاتى و سياسى از آنها جلوگيرى بعمل آمده ، آن نوع يله و رهايى ترويج مى شود كه بر مبناى فوق استوار شده باشد ٣ - پيشرفت علم و صنعت انقلابات دوران پس از رنسانس ، اين آرمان را تحقق بخشيد ، ولى براى كدامين جوامع تنها براى آن جوامع كه به اصطلاح انقلاب براه انداخته‌اند ، در صورتى كه همهء انقلابات شايد بدون استثناء همهء اين آرمانها را براى بشريت مطرح كرده بودند . شما اين طرح را از ادّعاى جهانى بودن همهء انقلاباتى كه در چند قرن اخير چنين ادعا به راه انداخته‌اند كه اين آرمانها ( رفع نيازهاى مادى ، آرمان آزادى ، پيشرفت علم . . . ) جهانى بوده و مردم جامعه اى كه انقلابى را به راه انداخته بودند ، نشاط و خوشحالىشان بر اين انگيزه بود كه ما در اين حركت و تحول با تن دادن بهر گونه گذشت و فداكارى ، بشريت را نجات خواهيم داد و آرمانهاى مزبور را براى همهء انسانهاى جوامع تحقق خواهيم بخشيد . نگاهى مختصر به بعضى از مواد قانون اساسى آن كشورها ادّعاى مزبور را بخوبى اثبات مى كند . ولى افسوس ، صد افسوس كه هيچ يك از آن آرمانها نه تنها نصيب بشريت نگشت ، بلكه تنها آن قسمت از آن آرمانها كه بعد مادى مردم جوامع انقلابى را تحقق مى بخشيد ، جامهء عمل پوشيد كه خود يكى از عوامل پايمال كردن حقوق ناتوانان ديگر جوامع مى باشد .
٢٤ - بهمن ماه - ١٣٧١ و الحمد للَّه رب العالمين و الصلاة و السلام على محمد و آله الطيبين الطاهرين