ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٣٣٢ - عده اى كه به انگيزگى مال و مقام دور پيامبر صلى الله عليه و آله را گرفته بودند ، با رحلت آن بزرگوار بهمان وضع اولى خود برگشتند و راه جاهليت را پيش گرفتند
فأقول يا ربّ أصحابى ، فيقال : إنك لا تدرى ما أحدثوا بعدك ( من پيش از شما به حوض ( كوثر ) مى رسم مردانى از شما را مى گيرند و آنان از من قطع و بر كنار مى گردند ، پس من مى گويم : پروردگارا ، اينان اصحاب من هستند . گفته مى شود : تو نمى دانى بعد از تو چه كردند و چه حوادثى را بوجود آوردند ) اين روايت را عاصم هم از ابو وائل نقل كرده است .
باز بخارى در همين مأخذ از مسلم بن ابراهيم از وُهيب از عبد العزيز از انس از پيامبر اكرم صلَّى عليه [ و آله ] و سلم چنين نقل كرده است : « ليردنّ علىّ ناس من أصحابى الحوض ، حتّى عرفتهم اختلجوا دونى ، فأقول : أصحابى ، فيقول ما تدرى ما أحدثوا بعدك » ( عده اى از اصحاب من [ در روز قيامت ] در نزد « حوض » بر من وارد مى گردند و من آنان را مى شناسم . اين عده را از من بركنار مى كنند . من مى گويم : [ پروردگارا ، ] اينان اصحاب من هستند . خداوند مى فرمايد : تو نمى دانى بعد از تو چه حوادثى ( خلاف با تو ) را به وجود آوردند . ) سعيد بن ابى مريم از محمد بن مطرف مى گويد : ابو حازم از سهل بن سعد نقل مى كند كه پيامبر اكرم صلَّى اللَّه عليه [ و آله ] و سلم فرمود : من پيش از شما به حوض مى رسم و هر كس به من برسد از آب آن حوض مى آشامد و هر كس از آن بياشامد هرگز تشنه نمى شود . مردمانى [ در آن روز بر من وارد مى شوند كه من آنها را مى شناسم و آنها نيز مرا مى شناسند ، سپس ما بين من و آنها حائل به وجود مى آيد ) « آنها را از من دور مى كنند » [١] ابو حازم مى گويد : نعمان بن ابى عياش اين حديث را از من شنيد و گفت : آيا از سهل ( بن سعد ) چنين شنيدى گفتم : آرى . نعمان گفت : من شهادت مى دهم به ابو سعيد خدرى كه من هم از او شنيدم و اين جمله را اضافه مى كرد كه « پيامبر فرمود : من در آن موقع خواهم گفت : آنان از من هستند ( صحابهء من هستند ) بمن گفته خواهد شد : تو نمى دانى پس از تو چه حادثه ( خلاف با تو ) بوجود
[١] . براى اختصار روايات بعدى را مى آوريم و مطالعه كنندهء محترم مى توانند براى اطلاع از خود متن عربى به مأخذى كه دقيقاً آوردهايم مراجعه فرمائيد .