پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٨ - آيا مرا تهديد مىكنيد؟

غير شبهة من دينى).

جمله‌ «هبلتهم الهبول» [١]- با توجه به اين كه مفهوم هبل، به عزاى فرزند نشستن است- اشاره به اين است كه شما، ارزش زنده ماندن را نداريد و بايد بميريد و مادران‌تان به عزايتان بنشينند كه اين چنين در قضاوت و تدبير خود، گرفتار خطاها و اشتباهات روشن هستيد. شبيه اين جمله در ادبيات عرب، عبارت «ثكلتهم الثّواكل» است كه آن نيز به همين معنا است.

به هر حال، امام عليه السّلام در اين جمله‌هاى حساب شده و پر معنا نخست، به سابقه زندگى خود اشاره مى‌كند و به كنايه مى‌گويد كه حتّى مشركان عرب مرا به خوبى مى‌شناختند و هرگز كسى در دوران زندگانى‌ام مرا به جنگ و مبارزه تهديد نكرد، حال، شما كه اين همه با من بوده‌ايد و ادّعاى مسلمانى داريد، چرا تهديد مى‌كنيد؟! اشاره ديگر حضرت به اين است كه كسى، از جنگ مى‌ترسد كه از مرگ و شهادت بترسد و كسى از مرگ و شهادت مى‌ترسد، كه يقين قاطع به پروردگار نداشته باشد و در مسيرى كه مى‌پيمايد گرفتار شكّ و شبهه گردد، زيرا، آن كس كه به مسير خود ايمان دارد و صاحب يقين و اعتقاد راسخ است، مى‌داند كه در جنگ با دشمنان حق، هرگز شكستى نيست، بلكه يا پيروزى بر دشمن است و يا شهادت و انجام وظيفه و شتافتن به جوار قرب پروردگار و بهره‌مندى از حيات ابدى و جاويدان. و اين، همان‌ «إِحْدَى الْحُسْنَيَيْنِ»- يكى از دو نيكى- است كه در آيه شريفه ٥٢ از سوره توبه آمده است! «قُلْ هَلْ تَرَبَّصُونَ بِنا إِلَّا إِحْدَى الْحُسْنَيَيْنِ»، بگو: «آيا در باره ما، جز يكى از دو نيكويى (پيروزى يا شهادت) را انتظار داريد!» گروهى از مفسّران نهج البلاغه، معتقدند كه جمله‌ «فإنّي لعلى يقين من ربّي» و جمله‌ «و غير شبهة من ديني»، يك مفهوم را مى‌رساند و تأكيد هم است، ولى حق اين است كه اين دو جمله، از قبيل بيان عام بعد از خاص و ناظر به دو مفهوم‌

[١] هبول: زنى كه فرزندانش را از دست داده است.