پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣١ - ٣- رابطه پيروزى و پايمردى
خطبه بيست و هفتم و من خطبة له عليه السّلام و قد قالها يستنهض بها النّاس حين ورد خبر غزو الانبار بجيش معاوية فلم ينهضوا
. و فيها يذكر فضل الجهاد و يستنهض الناس و يذكر علمه بالحرب و يلقى عليهم التبعة لعدم طاعته.
امام، اين خطبه را زمانى ايراد فرمود كه خبر حمله لشكر معاويه به شهر (مرزى) انبار به آن حضرت رسيد، ولى مردم براى جهاد حركت نكردند.
امام عليه السّلام اين خطبه را ايراد فرمود، فضيلت جهاد را در آن برمىشمرد و مردم را به قيام (در برابر غارتگران شام) تشويق مىكند، و نيز آگاهى خود را به فنون و مديريت جنگ بيان مىدارد و مسئوليت را متوجه مردمى مىسازد كه از وى اطاعت نكردند.
سند خطبه و زمان و مكان ورود آن
اين خطبه، به گفته ابن ابى الحديد، از خطبههاى مشهور امام على عليه السّلام است كه (علاوه بر مرحوم سيد رضى) بسيارى از محقّقان و محدثان، آن را در كتابهاى خود آوردهاند، از جمله مبرّد در ابتداى كامل (با مقدارى تفاوت) ذكر كرده و در ابتداى آن مىنويسد: به على عليه السّلام خبر دادند كه گروهى از لشكر معاويه، به شهر انبار (يكى از شهرهاى مرزى عراق) وارد شدهاند و فرماندار آن حضرت را- كه حسان بن حسان نام داشت- كشتهاند.
امام عليه السّلام خشمگين شد و حركت كرد به گونهاى كه عبايش به روى زمين كشيده مىشد تا به نخيله (لشكرگاهى در نزديكى كوفه) رسيد و مردم به دنبال حضرتش