پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣٣ - خطبه در يك نگاه

سفيان، اين دستور را اجرا كرد، هنگامى كه به شهر انبار رسيد، حسان بن حسان بكرى، با گروهى به مقابله او برخاست و در آغاز، حمله شاميان را دفع كرد، ولى چون لشكر شام، بسيار زياد بود و حسان ديد قدرت در هم شكستن آنها را ندارد، آماده پيكار تا مرز شهادت شد. از اسب پياده شد و آيه ٢٣ سوره احزاب را خواند كه مضمونش اين است: «بعضى از مؤمنان راستين، شربت شهادت نوشيدند و بعضى منتظرند، «مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجالٌ صَدَقُوا ما عاهَدُوا اللَّهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضى‌ نَحْبَهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُ»». سپس گفت: «آن كس كه خود را آماده شهادت نكرده، در هنگامى كه ما به مبارزه مشغوليم و دشمن نمى‌تواند فراريان را تعقيب كند، از شهر بيرون رود و آنها كه آماده شهادت‌اند، با ما بمانند. گروه زيادى رفتند، او، با سى مرد پياده، به مبارزه برخاست، تا همگى به افتخار شهادت نائل شدند. [١] اين حادثه تكان دهنده، قلب امام عليه السّلام را سخت آزرده ساخت و خطبه بالا را كه بيانگر سوز درونى مولا و خشم فراوان او از كوتاهى مردم در امر جهاد با دشمنان اسلام است، بيان فرمود.

خطبه در يك نگاه‌

همان گونه كه قبلا اشاره شد، اين خطبه- كه به خطبه جهاد معروف است- از مشهورترين خطبه‌هاى مولا امير مؤمنان، محسوب مى‌شود و تمام خطبه، بر محور جهاد دور مى‌زند.

در بخش نخستين آن، اهمّيّت جهاد و آثار مهمّ آن، با بيان بسيار گويا و زيبا، تشريح و نيز پيامدهاى ترك جهاد براى امّت‌ها، تبيين شده است.

در بخش ديگرى، مردم كوفه را سخت ملامت مى‌كند، سپس از حادثه دردناك حمله «سفيان غامدى» به شهر مرزى «انبار» و شهادت «حسان ابن حسان»-

[١] اقتباس از شرح نهج البلاغه، ابن ابى الحديد، جلد ٢، صفحات ٨٥- ٨٧.